Z Wikipedii

Skoczogonki
Systematyka
Domena	eukarioty
Królestwo	zwierzęta
Typ	stawonogi
Gromada	skoczogonki
Nazwa systematyczna
Collembola
Lubbock, 1870
Systematyka w Wikispecies

Skoczogonki (Collembola) - ewolucyjnie stara grupa zwierząt o wielu prymitywnych cechach. Pierwotnie zaliczana do owadów bezskrzydłych, obecnie coraz częściej wydzielana w oddzielny takson w randze gromady. Obejmuje ok. 5 tysięcy gatunków (w Polsce ok. 300).

[edytuj] Opis

Skoczogonki występują w środowisku wodnym i lądowym. Nie posiadają skrzydeł (pierwotnie bezskrzydłe). Wydłużone ciało o różnorodnym ubarwieniu, długości kilku milimetrów, zwykle bez oczu, czułki 4-6 członowe i 6-segmentowy odwłok. Aparat gębowy gryzący lub kłująco-ssący. Gatunki skaczące posiadają na odwłoku tzw. widełki skokowe i hamowidło.

Występują licznie w różnych wilgotnych środowiskach, we wszystkich typach gleb, ściółce leśnej, mchu, a nawet na śniegu. Odżywiają się martwą materią organiczną lub roślinami, przyczyniając się do rozwoju mikroflory glebowej. Wiele gatunków jest szkodnikami upraw szklarniowych.

Najstarszy skoczogonek (Rhyniella precursor) znaleziony został w dolnodewońskim stanowisku paleontologicznym Rhynie Chert w Szkocji.

[edytuj] Systematyka

Mimo dużego podobieństwa do owadów, skoczogonki wytworzyły sześcionożność niezależnie. Dowodzą tego badania genetyczne przeprowadzone w ostatnich latach: porównanie DNA mitochondrialnego skoczogonków i owadów wykazało bardzo znaczące różnice. Wcześniej, w oparciu o morfologię funkcjonalną tych zwierząt uważano, że są one bardzo pierwotnymi owadami. Badania wykazały jednak, że wyewoluowały niezależnie od nich, pojawiając się prawdopodobnie wcześniej od większości skorupiaków.

[edytuj] Rzędy

• wielopierÅ›cieniowe

Przykładowe gatunki: pchlica wodna, pchlica skacząca, czwórzębiec bielański

• zrosÅ‚opierÅ›cieniowe

Przykładowe gatunki: podskoczek zielony

[edytuj] Filogeneza

Systematyka uwzględniająca wyniki badań molekularnych i cechy morfologiczne zaproponowana przez Bretfeld (1994, 1999), D'Haese (2002) i Deharveng (2004) wydziela rzędy:

• Poduromorpha
• Entomobryomorpha
• Isotogastruridae
• Neelipleona
• Symphypleona

[edytuj] Inne

Jednym z entomologów zajmujących się badaniem skoczogonków był Jan Stach.

[edytuj] Linki zewnętrzne

Strona poświęcona skoczogonkom (j. angielski)