Z Wikipedii

Współrzędne: 43°30'50" N 16°27'21" E43.5138889 16.4558333 (Split (miasto))

Split
Herb Splitu Flaga Splitu
Państwo	Chorwacja
okręg	Splitsko-dalmatinska županija
burmistrz	Ivan Kuret
Położenie	43° 30' 50 '' N 16° 27' 21 '' E
Ludność (2005) • liczba ludności	205 694
Nr kierunkowy	+385 021
Kod pocztowy	21000
Tablice rejestracyjne	ST
Podział miasta	11 dzielnic
Miasta partnerskie	Ankona, Włochy Antofagasta, Chile Bet Schemsch, Izrael Cockburn, Australia Dover, Anglia Gladsaxe, Dania Los Angeles, USA Mostar, Bośnia i Hercegowina Odessa, Ukraina Ostrawa, Czechy Pescara, Włochy Sztip, Macedonia Trondheim, Norwegia Velenje, Słowenia Charlottenburg-Wilmersdorf, Niemcy
Położenie na mapie Chorwacji Split
Strona internetowa

Split – miasto i duży port w Chorwacji (Dalmacja), nad Morzem Adriatyckim na niewielkim półwyspie. Główne miasto komitatu splitsko-dalmatyńskiego.

Liczba mieszkańców: 210,4 tys.; drugie co do wielkości miasto Chorwacji po Zagrzebiu oraz największe i najważniejsze miasto krainy historycznej Dalmacji.

Widok na dworzec kolejowy w Splicie

Widok na terminal promowy w Splicie

[edytuj] Gospodarka

Split jest ważnym miastem przemysłowym Dalmacji.

• przemysł stoczniowy
• przemysł chemiczny
• przemysł cementowy, drzewny
• przemysł spożywczy (rybny, piwowarski, winiarski)
• port handlowy, rybacki i pasażerski
• przemysł turystyczny
• ośrodek komunikacyjny
  • port lotniczy
  • dworzec kolejowy
  • terminal promowy obsługujący rejsy między innymi do Rijeki, Dubrownika, na pobliskie wyspy (Brač, Hvar, Vis, Čiovo, Korčula, Lastovo), do Ankony, Pescary, Wenecji we Włoszech,
  • węzeł komunikacji drogowej - Autostrada A1 (Chorwacja) Zagrzeb - Split, trasa europejska E65 w ciągu Magistrali Adriatyckiej

• Instytut Oceanografii i Rybołówstwa

Split, panorama miasta

Promenada w Splicie wieczorem

[edytuj] Historia

• starożytna grecka osada Aspalathos koło Salona (obecnie Solin, przedmieście Splitu)
• rzymskie Spalatum od łac. palatium
• w latach 295-305 n.e. cesarz Dioklecjan buduje swoją rezydencję
• od 395 w Bizancjum
• od VI wieku siedziba arcybiskupstwa
• w 1. połowie VII wieku Salona zburzona przez Słowian i Awarów, a nowe miasto powstało wokół pałacu
• w VIII wieku znaczny port handlowy
• 1069 pod władzą Chorwacji
• od 1105 przejęty przez Węgry
• 1420-1797 należy do Wenecji
• później pod władzą Austro-Węgier
• 1806-1813 wojny napoleońskie
• znów pod władzą Austro-Węgier
• od 1918 należał do Królestwa Serbów, Chorwatów i Słoweńców
• 1929 w Jugosławii
• 1941-1943 pod okupacja włoską
• od 1991 w niepodległej Chorwacji

[edytuj] Zabytki

• pałac cesarza Dioklecjana (III-IV wiek) założony na planie rzymskiego obozu wojskowego (ok. 150 na 190 m) z murami i wieżami. Pałac został wpisany na listę dziedzictwa kulturalnego UNESCO
• brama pałacowa Porta Aurea
• oktagonalne mauzoleum Dioklecjana, przebudowane w VIII wieku na katedrę katedra Św. Duji z dzwonnicą z XIII-XVII wieku
• świątynia Jupitera - od VIII wieku baptysterium
• perystyl - obecnie teatr
• westybul
• kościół św. Franciszka - przebudowany kościół gotycki z XV wieku. Wewnątrz znajdują się nagrobki znakomitych mieszkańców miasta , m.in archidiakona Tomasza (pierwszego dalmatyńskiego historyka), pisarza Marka Marulicia i kompozytora Ivana Lukačica.
• pozostałości akweduktu
• zabytkowe kościoły poza murami z IX-XV wieku

Kościół św. Franciszka

[edytuj] Muzea

• Muzea archeologiczne
• skarbiec katedry
• Muzeum etnograficzne
• Muzeum Historii Morskiej
• Muzeum Przyrodnicze

[edytuj] Ciekawostki

• Kamera internetowa Instytutu Oceanografii i Rybołówstwa

W mieście znajduje się hala sportowa Arena Gripe.

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Grad Split - oficjalna strona internetowa miasta
• Split.iNFO - Strona internetowa o walorach turystycznych Splitu
• Strona internetowa o mieście Split

p • d • e

Chorwackie obiekty na liście dziedzictwa UNESCO

Historyczne centrum Dubrownika • Historyczne centrum Splitu z Pałacem Dioklecjana • Park Narodowy Jezior Plitwickich • Bazylika Eufrazjana w Poreču • Zabytkowe miasto Trogir • Katedra św. Jakuba w Šibeniku • Krajobraz kulturowy wyspy Hvar