Z Wikipedii

Ten artykuł dotyczy stanu w USA. Zobacz też: Le Vermont - miejscowość we Francji.

Vermont
Flaga stanowa Vermont Pieczęć stanowa Vermont
Przydomek: Green Mountain State Stan Gór Zielonych
Dewiza: Freedom and Unity
Państwo	Stany Zjednoczone
Stolica	Montpelier
Największe miasto	Burlington
Gubernator	Jim Douglas
Język urzędowy	de iure brak de facto angielski
Powierzchnia  â€¢ ogółem  â€¢ lÄ…dowa  â€¢ wodna  â€¢ % wodna	na 45 miejscu 24 923 km² 23 974 km² 949 km² 3,8 %
Populacja (2000)	na 49 miejscu 608 827
Gęstość zaludnienia (2000)	na 30 miejscu 25,41 /km²
WejÅ›cie do Unii  â€¢ kolejność  â€¢ data	14 4 marca 1791
Strefa czasowa	Eastern: UTC-5/-4
Szerokość geograficzna	42°44'N - 45°0'43"N
Długość geograficzna	71°28'W - 73°26'W
Szerokość DÅ‚ugość Wzniesienie  â€¢ najwyższe  â€¢ Å›rednie  â€¢ najniższe	130 km 260 km   1339 m 305 m 29 m
ISO 3166-2	US-VT

Vermont to stan na północnym wschodzie USA. Vermont na północy graniczy z Kanadą, na południu ze stanem Massachusetts, na wschodzie z New Hampshire, a na zachodzie z Nowym Jorkiem.

[edytuj] Warunki naturalne

[edytuj] Klimat

Klimat umiarkowany ciepły, zimą z obfitymi opadami śniegu na terenach górskich.

[edytuj] Warunki hydrologiczne

Główne rzeki to West River, Otter River, Winooski River.

[edytuj] Ludność

Największe miasta to: Burlington, Rutland, South Burlington, Barre, Montpelier, St. Albans.

[edytuj] Inne informacje

• Dewiza: Freedom and Unity "Wolność i jedność"
• Symbole: nagórnik, klon cukrowy, koniczyna czerwona

[edytuj] Historia

[edytuj] Pochodzenie nazwy

Nazwa stanu pochodzi od francuskiego Les Verts Monts, co w dosłownym tłumaczeniu oznacza "zielone wzgórza". Przydomek stanu, Green Mountain State, nawiązuje do Gór Zielonych.

[edytuj] Kalendarium

• Tereny obecnego stanu byÅ‚y pierwotnie zamieszkane przez Indian z plemion Irokezów, Algonkinów i Abenaków
• W 1609 roku na teren dzisiejszego stanu dotarÅ‚ francuski podróżnik Samuel de Champlain
• W 1666 roku Francuzi wznieÅ›li Fort St. Anne
• W 1724 roku powstaÅ‚a pierwsza osada angielska Fort Dunner
• W latach 1749–1764 wÅ‚adze Prowincji New Hampshire w osobie gubernatora Benninga Wentwortha wydaÅ‚y w sumie 135 aktów (znanych jako New Hampshire Grants) nadajÄ…cych ziemiÄ™ osadnikom na terenach dzisiejszego Vermontu. Prawa do tej ziemi roÅ›ciÅ‚a sobie również Prowincja Nowy Jork. Tereny te decyzjÄ… sÄ…du przyznane zostaÅ‚y Nowemu Jorkowi.
• OkoÅ‚o 1765 roku do obrony osadników z new Hampshire powstaÅ‚a milicja Green Mountain Boys
• W 1777 roku Vermont ogÅ‚osiÅ‚ siÄ™ niezależnÄ… republikÄ…
• 4 marca 1791 roku Vermont zostaÅ‚ przyjÄ™ty jako 14. stan do Unii

[edytuj] Gospodarka

• sadownictwo i produkcja syropu klonowego
• hodowla bydÅ‚a mlecznego
• przemysÅ‚: maszynowy, narzÄ™dziowy, meblowy i turystyka

[edytuj] Separatyzm

Vermont jest jednym z niewielu stanów o tendencjach separatystycznych. W stanie tym istnieje ruch, który chce stworzenia Drugiej Republiki Vermontu; pierwsza istniała w latach 1777-1791, zanim stała się amerykańskim stanem. Vermont jest najbardziej lewicowym stanem Ameryki. Wybory zawsze zdecydowanie wygrywa Partia Demokratyczna, a dodatkowo, silne wpływy ma socjaldemokratyczna Progresywna Partia Vermontu.

[edytuj] SÅ‚awni ludzie

• Chester A. Arthur, prezydent
• Calvin Coolidge, prezydent
• George Dewey, admiraÅ‚
• Joseph Smith, zaÅ‚ożyciel i pierwszy Prezydent KoÅ›cioÅ‚a Jezusa Chrystusa ÅšwiÄ™tych w Dniach ostatnich (mormoni)
• Brigham Young, drugi Prezydent KoÅ›cioÅ‚a Jezusa Chrystusa ÅšwiÄ™tych w Dniach ostatnich (mormoni)
• JoJo, wÅ‚aÅ›c. Joanna Noelle Levesque, piosenkarka

Mapa stanu Vermnont

[edytuj] Uniwersytety i wyższe uczelnie

[edytuj] Podział administracyjny

1. Addison County: Siedziba władz: Middlebury
2. Bennington County: Siedziba władz: Bennington
3. Caledonia County: Siedziba władz: St. Johnsbury
4. Chittenden County: Siedziba władz: Burlington
5. Essex County: Siedziba władz: Guildhall
6. Franklin County: Siedziba władz: St. Albans
7. Grand Isle County: Siedziba władz: North Hero
8. Lamoille County: Siedziba władz: Hyde Park
9. Orange County Siedziba władz: Chelsea
10. Orleans County Siedziba władz: Newport
11. Rutland County: Siedziba władz: Rutland
12. Washington County: Siedziba władz: Montpelier
13. Windham County: Siedziba władz: Newfane
14. Windsor County: Siedziba władz: Woodstock

[edytuj] Zobacz też

• Stany Zjednoczone, podziaÅ‚ terytorialny Stanów Zjednoczonych
• Historia Stanów Zjednoczonych

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Oficjalna strona internetowa stanu Vermont

p â€¢ d â€¢ e

Podział terytorialny Stanów Zjednoczonych

Stany	Alabama • Alaska  â€¢ Arizona  â€¢ Arkansas  â€¢ Connecticut  â€¢ Dakota PoÅ‚udniowa  â€¢ Dakota Północna  â€¢ Delaware • Floryda • Georgia • Hawaje • Idaho • Illinois • Indiana • Iowa • Kalifornia • Kansas • Karolina PoÅ‚udniowa • Karolina Północna • Kentucky • Kolorado • Luizjana • Maine • Maryland • Massachusetts • Michigan • Minnesota • Missisipi • Missouri • Montana • Nebraska • Nevada • New Hampshire • New Jersey • Nowy Jork • Nowy Meksyk • Ohio • Oklahoma • Oregon • Pensylwania • Rhode Island • Teksas • Tennessee • Utah • Vermont • Waszyngton • Wirginia • Wirginia Zachodnia • Wisconsin • Wyoming Dystrykt Kolumbii
Terytoria zależne	Baker • Guam • Howland • Jarvis • Johnston • Kingman • Mariany Północne • Midway • Navassa • Palmyra • Portoryko • Samoa Amerykańskie • Wake • Wyspy Dziewicze Stanów Zjednoczonych