Stara Różanka
Z Wikipedii
Współrzędne: 54°6'40" N 21°24'11" E![]()
| Stara Różanka | |
| Województwo | warmińsko-mazurskie |
| Powiat | kętrzyński |
| Gmina | Kętrzyn |
| Położenie | 54° 6' 40'' N 21° 24' 11'' E |
| Ludność (2000) • liczba ludności |
191 |
| Strefa numeracyjna (do 2005) |
89 |
| Tablice rejestracyjne | NKE |
| Położenie na mapie Polski |
|
Stara Różanka (niem. Alt Rosenthal) wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie kętrzyńskim, w gminie Kętrzyn.
W latach 1975-1998 miejscowość położona była w województwie olsztyńskim.
Przez wieś przebiega droga wojewódzka nr 591.
[edytuj] Historia
Wieś pierwotnie lokowana była w 1399 r. na prawie chełmińskim. Po zniszczeniach w czasie wojny trzynastoletniej wielki mistrz krzyżacki Martin Truchsess von Wetzhausen lokował ponownie wieś na 60 włókach, w tym 4 włóki na uposażenie kościoła. W opisach Starej Różanki wzmiankowany jest tam proboszcz, ale parafii takiej nie ma w wykazach wsi kościelnych ujętych w archiprezbiteriatach warmińskich. W 1540 r. kościół w Starej Różance występował już jako kościół fililny teraz luterańskiej parafii św. Jerzego w Kętrzynie, a później w Czernikach. Kościół ten rozebrano w 1725 r. (nie użytkowany ze względu na brak wiernych - we wsi mieszkali bracia polscy). W 1692 r. w Starej Różance sołtysem był Antoni Miłosowicz, który był właścicielem karczmy i trzech włók ziemi. W Starej Różance w 1697r. osiedlił się Samuel Suchodolec (Suchodolski), który otrzymał od elektora Fryderyka, późniejszego króla Prus 16 włók ziemi. Po Samuelu w Starej Różance gospodarzył jego syn Fryderyk Samuel. Suchodolscy utrzymywali kontakty z innymi braćmi polskimi w Prusach. Potomkowie Suchodolskich ze Starej Różanki byli właścicielami Kwiedziny. We wsi w 1729 r. powstała szkoła publiczna (przypuszczalnie wcześniej była tam szkoła braci polskich). W XVIII w. mieszkańców wsi zdziesiątkowała dżuma. W 1913 r. właścicielem majątku w Starej Różance o powierzchni 365 ha był Paul Feyerabend.
W 1944 w polu, na zachód od Starej Różanki uruchomiona została stacja radarowa typu "Würzburg". Podobnego typu stacja była najprawdopodobniej na Diablej Górze. W 1944 stacje radarowe weszły w system zabezpieczeń związanych z ewentualnym atakiem lotnictwa na pobliską kwaterę główną Hitlera w Wilczym Szańcu, lub którąś z kwater pomocniczych. Po stacji radarowej w Starej Różance pozostały ruiny wysadzonego schronu dla obsługi oraz betonowe postumenty do umocowania urządzeń technicznych stacji.
W Starej Różance zachował się murowany wiatrak typu holenderskiego z XIX w. Wiatrak ten w latach siedemdziesiątych XX w. adaptowany został przez kętrzyński "Agrokomples" - Kętrzyńskie Zjednoczenie Rolniczo-Przemysłowe na zajazd o nazwie "Belje". ("Belje" nazwa kombinatu rolno-przemysłowego w Jugosławii z którym współpracował kętrzyński "Agrokompleks"). Obecnie zajazd jest własnością prywatną.
W Starej Różance w 2000 r. mieszkało 191 osób.
[edytuj] Bibliografia
- "Kętrzyn. Z dziejów miasta i okolic", Pojezierze, Olsztyn, 1978 (str. 226)
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Mapy: Autopilot • Google Maps • Szukacz • Targeo • Zumi
- Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi
Wsie sołeckie: Biedaszki • Czerniki • Filipówka • Gałwuny • Gnatowo • Jeżewo • Koczarki • Kruszewiec • Langanki • Linkowo • Mażany • Muławki • Nakomiady • Nowa Różanka • Nowa Wieś Kętrzyńska • Pożarki • Pręgowo • Salpik • Sławkowo • Stara Różanka • Wajsznory • Wilkowo • Wopławki
Miejscowości niesołeckie: Bałowo • Bałtrucie • Banaszki • Biedaszki Małe • Brzeźnica • Cegielnia • Dąbrowa • Działki • Gierłoż • Gnatowo-Kolonia • Godzikowo • Góry • Grabno • Gromki • Gryzławki • Henrykowo • Jankowo • Karolewo • Kaskajmy • Katkajmy • Kotkowo • Kwiedzina • Łazdoje • Marszewo • Martiany • Muławki-Dwór • Nowy Mikielnik • Nowy Młyn • Nowa Wieś Mała • Olchowo • Osewo • Ostry Róg • Owczarki • Owczarnia • Parcz • Poganowo • Poganówko • Porębek • Przeczniak • Rybniki • Smokowo • Stachowizna • Stadniki • Strzyże • Suchodoły • Sykstyny • Trzy Lipy • Ugiertowo • Wilamowo • Windykajmy • Wólka • Wymiarki • Zalesie Kętrzyńskie
| Jak poprawić jakość życia niepełnosprawnych? |
|
Poprawa jakości życia niepełnosprawnych, integracja i walka z dyskryminacją - to główne cele, jakie przed państwami członkowskimi stawia Rada Europy. Jak najskuteczniej wprowadzać w życie jej zalecenia, zastanawiali się uczestnicy konferencji w MPiPS.
|
| "Kochasz dzieci, nie pal śmieci" |
|
Ponad 2 tys. szkół włączyło się do akcji pod hasłem "Kochasz dzieci, nie pal śmieci", zniechęcającej do spalania odpadów w domowych piecach, organizowanej przez Fundację Ekologiczną Arka - podali organizatorzy.
|
| Pompowanie skał dwutlenkiem węgla |
|
Perydotyt, którego ogromne pokłady znajdują sięámiędzy innymi w Afryce oraz w USA, może być wykorzystany, niczym gąbka, do akumulacji dwutlenku węgla zawartego w powietrzu. Tego typu skały mogłyby zaabsorbować ilości CO2 odpowiadające rocznej produkcji dwutlenku węgla na całym świecie, donosi "Proceedings of the National Academy of Sciences".
|
| Nasz prapraprzodek - kangur z Chin |
|
Australijskie kangury są genetycznie podobne do człowieka, a pojawiły się na ewolucyjnej scenie w Chinach - podali we wtorek australijscy naukowcy.
|
| Sztuczne zapłodnienie zwiększa ryzyko wad? |
|
Dzieci poczęte w wyniku sztucznego zapłodnienia są narażone na kilkakrotnie większe ryzyko wad wrodzonych niż te, które zostały poczęte w sposób naturalny - wynika z badań przeprowadzonych przez epidemiologa z amerykańskiego Centrum Kontroli i Prewencji Chorób.
|
