Steroidy
Z Wikipedii
Steroidy - organiczne związki chemiczne, lipidy, których wspólną cechą jest występowanie w ich cząsteczkach szkieletu węglowego w formie czterech sprzężonych pierścieni, czyli steranu (cyklopentanoperhydrofenantrenu).
W tkankach roślin i zwierząt, jak dotąd wykryto istnienie kilkuset różnych steroidów, które pełnią w ich organizmach rozmaite funkcje. W fizjologii i medycynie najważniejszymi steroidami są cholesterol i jego pochodne oraz hormony steroidowe.
Steroidy są często popularnie nazywane sterydami. Termin "sterydy" zmienia jednak znaczenie zależnie od kontekstu. W popularnym, medycznym znaczeniu termin ten oznacza zwykle leki sterydowe, które z chemicznego punktu widzenia są oparte na rozmaitych kortykosteroidach. W dopingu sportowym przez sterydy rozumie się natomiast grupę steroidów, które mają zdolność sterowania anabolizmem organizmu i które bardziej fachowo nazywa się sterydami anabolicznymi.
We wszystkich steroidach występuje podstawowy układ czterech sprzężonych pierścieni węglowych. W zależności od rodzaju steroidu szkielet ten może być w różny sposób rozbudowany o dodatkowe atomy węgla, tworząc np. układ estranu, androstanu, pregnanu, cholanu i cholestanu. Do układów tych mogą być przyłączone rozmaite grupy funkcyjne zmieniające w szerokim zakresie ich aktywność biologiczną. I tak:
- steroidy pochodne estranu to np. estradiol, estron stanowiące żeńskie hormony płciowe
- steroidy pochodne androstanu to np. testosteron, androsteron stanowiące męskie hormony płciowe
- steroidy pochodne pregnanu to np. aldosteron, kortekson, kortykosteron, kortyzon będące przedstawicielami hormonów kory nadnerczy oraz progesteron- hormon wydzielany m.in. w przebiegu cyklu miesiączkowego kobiety i w czasie ciąży
- steroidy pochodne cholanu to np. kwas cholanowy i kwasy cholowe - substancje obecne w żółci
- steroidy pochodne cholestanu to np. cholesterol, stigmasterol, ergosterol.
Do najbardziej znanych grup steroidów zalicza się:
- sterole (np. cholesterol) - obecne we krwi i błonach komórkowych
- hormony płciowe - sterujące zachowaniami seksualnymi
- kortykosterydy - sterujące metabolizmem, równowagą elektrolityczną
- sterydy anaboliczne - stosowane w sporcie, zwłaszcza przez kulturystów do sztucznego podnoszenia sprawności organizmu
- prohormony - które są prekursorami właściwych hormonów i są stosowane przez kulturystów jako dodatki do tzw. suplementów.
| Brawurowa akcja polskiej policji za granicą |
|
13 sztuk broni maszynowej, cztery rewolwery, cztery pistolety krótkie, 10 kg trotylu oraz amunicję i zapalniki zabezpieczyli policjanci z CBŚ i włoscy funkcjonariusze w magazynie w okolicach Mediolanu.
|
| TK bada skargę prezydenta w sprawie służb |
|
Trybunał Konstytucyjny w pełnym składzie zebrał, by zbadać skargę prezydenta Lecha Kaczyńskiego na rządową nowelizację dopuszczającą m.in., by niezweryfikowani b. żołnierze WSI pełnili obowiązki w nowych służbach.
|
| Następca Geremka w Towarzystwie Historycznym |
|
Były minister nauki i szkolnictwa wyższego prof. Michał Seweryński zastąpi zmarłego prof. Bronisława Geremka w radzie naukowej Towarzystwa Historyczno-Literackiego w Paryżu - poinformował rzecznik Uniwersytetu Łódzkiego, Tomasz Boruszczak.
|
| Dalszy ciąg procesu za stan wojenny |
|
Były wiceszef MON gen. Tadeusz Tuczapski kontynuuje przed Sądem Okręgowym w Warszawie swe wyjaśnienia - jako jeden z siedmiorga oskarżonych w związku z wprowadzeniem stanu wojennego w grudniu 1981 r.
|
| Lepper: spartaczono robotę, popełniono prostackie błędy |
|
Przed obliczem sejmowej komisji śledczej ds. nacisków na służby stanął dziś były wicepremier Andrzej Lepper, który składa wyjaśnienia w sprawie tzw. afery gruntowej. Były szef Samoobrony odpowiadał na pytania posłów-członków komisji w związku ze wspomnianą sprawą.
|