Szopki krakowskie
Z Wikipedii
Szopki krakowskie (Betlejem krakowskie) to związane ze świętami Bożego Narodzenia dzieła sztuki rękodzielniczej przedstawiające miniatury zabytkowych budowli Krakowa.
Szopki krakowskie wywodzą się z tradycji statycznych szopek świątecznych oraz jasełek, niegdyś wystawianych w kościołach w okresie świąt Bożego Narodzenia. Przeważnie były to stajenki betlejemskie na tle skalistego krajobrazu. Umieszczano w nich figurki Dzieciątka, Maryi, Józefa oraz pastuszków, owiec, osłów, wołów itp. Na święto Trzech Króli, przypadające 6 stycznia, dostawiano dodatkowo postacie monarchów. Najstarsze figurki jasełkowe, pochodzące z XIV wieku, zachowały się w klasztorze klarysek przy kościele św. Andrzeja.
Pierwsze szopki powstały w połowie XIX wieku. Tworzyli je cieśle, murarze z Krakowa i okolic. Było to dla nich dodatkowe zajęcie w czasie martwego sezonu budowlanego. W okresie świąt chodzili ze swymi szopkami po domach. Znany był zespół szopkarzy majstra Michała Ezenekiera, który rokrocznie gościł u hrabiów Potockich w pałacu Pod Baranami i u Estreicherów. Na Rynku kolędnicy czekali na widzów pomiędzy ulicami Floriańską a św. Jana.
Wzorem architektonicznym był przede wszystkim kościół Mariacki, ale wykonywano także miniatury Wawelu, Sukiennic, Barbakanu. Szopki stanowiły scenę teatru ludowego z kukiełkami. Postaci należały do dwóch splatających się światów: biblijnego, przedstawiającego narodziny Jezusa i świeckiego, wciąż zmienianego i aktualizowanego, wyrosłego z wątków historycznych, patriotycznych, obyczajowych, satyrycznych. We współczesnych szopkach kukiełki zostały zastąpione nieruchomymi figurkami, które przedstawiają zarówno postaci historyczne, jak i współczesnych polityków, artystów; czerpią z folkloru, legend krakowskich (ze szczególnie popularną o Smoku Wawelskim).
W roku 1927 Antoni Wasilewski inicjuje organizację dorocznego konkursu na najpiękniejszą szopkę bożonarodzeniową. Od 1937 roku corocznie, w pierwszy czwartek grudnia, odbywa się prezentacja szopek na stopniach pomnika Mickiewicza na krakowskim Rynku i konkurs na najpiękniejszą szopkę krakowską, z wystawą pokonkursową w Krzysztoforach. W budowaniu szopek od lat specjalizują się całe rody współczesnych cieśli.
[edytuj] Zobacz też
Zima: Konik • Koza • Turoń • Podłaźniki • Szopka krakowska • Gwiazda kolędnicza • Misie • Ścięcie śmierci • Podkoziołek • Ciągnienie kloca • Cąber • Wkupne do bab •Skakanie na urodzaj lnu •Zapust •
Wiosna: Marzanna • Gregorianki • Judaszki • Pucheroki • Śmigus-dyngus • Turki • Dziady śmigustne • Siuda Baba • Kurek dyngusowy • Pisanki • Palma wielkanocna • Roduś • Król pasterzy • Lajkonik • Sobótki •
Lato: Wyzwolenie kosiarza • Oborywanie przepiórki • Okrężne • Kozioł •
Jesień: Zaduszki • Andrzejki • Pieczywo obrzędowe •
| Bagsik powraca z nowÄ… aferÄ… |
|
To Bogusław Bagsik od początku stał za spółką Digit Serve, podejrzewaną o oszustwa i nielegalną działalność maklerską - pisze "Puls Biznesu". Gazeta odkryła w brytyjskim rejestrze handlowym dokumenty dowodzące, że założycielem firmy był bohater afery Art-B.
|
| Wzrósł wskaźnik koniunktury bankowej |
|
Wskaźnik koniunktury bankowej Pengab wzrósł w sierpniu o 3,0 pkt m/m do 37,1 pkt, wynika z "Monitora Bankowego" opublikowanego dziś przez firmę badawczą Pentor. W porównaniu do sierpnia 2007 roku wskaźnik ten jest wyższy o 0,6 pkt.
|
| Organika-Sarzyna otwiera nową instalację do produkcji żywic poliestrowych |
|
W należących do Ciechu Zakładach Chemicznych Organika-Sarzyna uruchomiono nową instalację do produkcji żywic poliestrowych, która docelowo zapewni spółce 60 mln zł dodatkowych przychodów rocznie - poinformował Ciech w komunikacie prasowym.
|
| DJ DATA SNAP:UK Jul Retail Sales Higher Than Expected; +2.1% YY |
|
U.K. retail sales rose more than expected in July, in an encouraging sign that consumer sentiment may not have been battered as badly as thought by the credit crunch and economic uncertainty.
|
| Pentor: inflacja na koniec 2008 roku wyniesie 4,50 proc. rdr |
|
Przedstawiciele banków ankietowani przez Pentor i Związek Banków Polskich przewidują, że inflacja na koniec 2008 roku wyniesie 4,50 proc. rdr - poinformował Pentor w komunikacie. W porównaniu z lipcem 2008 roku oznacza to spadek o 0,22 pkt proc.
|