Z Wikipedii

Współrzędne: 53°01' N 17°45' E53.0166667 17.75 (Szubin)

Szubin
Herb Szubina Flaga Szubina
Województwo	kujawsko-pomorskie
Powiat	nakielski
Gmina  - rodzaj	Szubin miejsko-wiejska
Burmistrz	Ignacy Ryszard Pogodziński
Powierzchnia	7,65 km²
Położenie	53° 01' N 17° 45' E
Ludność (2007)  • liczba ludności  • gęstość	9 328 1219 os./km²
Strefa numeracyjna (do 2005)	52
Kod pocztowy	89-200
Tablice rejestracyjne	CNA
Położenie na mapie Polski Szubin
TERC10 (TERYT)	6040510054
Urząd miejski3 ul. Kcyńska 12 89-200 Szubin tel. 52 384-20-98; faks 52 384-80-71 (e-mail)
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Strona internetowa miasta

Ruiny zamku Sędziwoja

Kościół p.w. św. Andrzeja Boboli

Kościół p.w. św. Marcina

Budynek Poczty w Szubinie

Szubin (niem. Schubin) – miasto w woj. kujawsko-pomorskim, w powiecie nakielskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Szubin. Położone jest na Nizinie Gąsawskiej nad rzeką Gąsawką, należy do najstarszych miasteczek ziemi pałuckiej. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. bydgoskiego.

Według danych z 31 grudnia 2004, miasto miało 9354 mieszkańców. Do 1975 r. miasto powiatowe.

[edytuj] Historia

[edytuj] Początki miasta

Znaleziska urn oraz starych monet greckich świadczą, że osada ludzka istniała tutaj przed powstaniem państwa polskiego.

Ziemia szubińska obejmująca miasto i gminę Szubin, stanowi część Pałuk - dawnego regionu północno-wschodniej Wielkopolski. W średniowieczu na tej ziemi zamieszkiwał ród Pałuków, z którego najznaczniejszym był Sędziwój Pałuka z Szubina. Piastował on wiele wysokich stanowisk w kraju, m.in. był starostą bydgoskim, wielkopolskim i krakowskim, wojewodą kaliskim oraz za panowania Ludwika Węgierskiego był jednym z regentów Królestwa Polskiego.

Sędziwój Pałuka jest również historycznym założycielem Szubina w XIV wieku. Z tego też okresu pochodzą resztki ruin zamku szubińskiego. Pierwsze wzmianki historyczne o Szubinie pochodzą z 1365 r. Datę tę przyjmuje się jako datę powstania miasta.

Miasto Szubin powstało obok zamku po prawej stronie Gąsawski. Pierwszymi jego mieszkańcami byli rzemieślnicy, którzy ze skór licznych w okolicznych puszczach zwierząt szyli dla mieszkańców zamku odzienie (kożuchy) zwane "szubami" - stąd prawdopodobnie pochodzi późniejsza nazwa Szubin, która powstała dopiero w XVI wieku. We wcześniejszych dokumentach spotykamy nazwy: Subyn, Subina, Schubini i Szubino.

Najstarszą istniejącą w mieście budowlą jest kościół pod wezwaniem św. Marcina, ufundowany przez dziedzica na zamku Sędziwoja w XIV wieku. Zbudowany jest w stylu późnogotyckim o jednej nawie. Jako beneficjum kościoła Sędziwój podarował wieś Wieszki.

Po zwycięskiej bitwie pod Grunwaldem w Szubinie przebywał król Władysław Jagiełło goszczony przez Macieja z Wąsosza.

W okresie panowania króla Kazimierza Wielkiego sadzono w Szubinie szczepy winne, stąd zachowała się do dzisiaj nazwa ulicy Winnica.

Szubin był niegdyś miastem szlacheckim i poza zamkiem nie posiadał murów obronnych. Przy końcu XIV wieku dziedzicami Szubina zostali Łabiszyńscy, później - aż do XVII wieku - Czarnkowscy. W roku 1645 właścicielem Szubina był Krzysztof Opaliński, który nadał miastu liczne przywileje. Następnie Szubin należał do Konarzewskiego, Józefa Złotnickiego, księżnej Teofili Wiśniowieckiej i do Mycielskich. Stanisław Mycielski rozszerzył prawa miasta nadane przez Opalińskiego. Później Szubin przeszedł w ręce niemieckie.

[edytuj] Od rozbiorów do II wojny światowej

I rozbiór Polski w 1772 r. pozostawił Szubin w granicach Rzeczypospolitej, jednak już rok później, w 1773 r. król pruski drogą dodatkowej aneksji włączył Szubin. W okresie 1807-1815 miasto należało do Księstwa Warszawskiego, by następnie znowu znaleźć się w granicach Prus. W roku 1818 został Szubin miastem powiatowym, a w roku 1835 otrzymał sąd okręgowy. Powstały wówczas drogi bite do Bydgoszczy, Nakła, Żnina i Kcynii.

Szubin i ziemia szubińska zapisały się na kartach historii ruchów wolnościowych. Mieszkańcy Szubina brali czynny udział w powstaniach: kościuszkowskim, listopadowym i styczniowym. W 1848 r. w "Wiośnie Ludów" Szubin był widownią zaburzeń i ruchów wolnościowych. O utrzymanie polskości walczyły polskie stowarzyszenia kościelne i świeckie (np. Chór "Halka". Towarzystwo Gimnastyczne "Sokół" i inne).

Początek roku 1919 przynosi usunięcie władzy pruskiej z Szubina i ziemi szubińskiej, wywalczone przez powstańców wielkopolskich. Długie i krwawe walki, decydujące o powodzeniu całego powstania, toczyły się pod Szubinem, Rynarzewem i na linii Noteci. W okresie międzywojennym miasto i gmina Szubin należały najpierw do województwa poznańskiego, później pomorskiego.

Okres okupacji hitlerowskiej 1939-1945 zapisał się krwawymi literami w dziejach Szubina, który był terenem masowych zbrodni i prześladowań. Zamordowanych na miejscu i zamęczonych w obozach koncentracyjnych oraz poległych na frontach żołnierzy i zmarłych na wysiedleniu zostało około 500 osób z Szubina i powiatu. 21 stycznia 1945 r. w wyniku ofensywy wojsk radzieckich zakończyła się okupacja hitlerowska.

W okresie II wojny światowej Niemcy utworzyli w Szubinie obóz jeniecki dla aliantów: Francuzów, Brytyjczyków i Amerykanów. Przebywało w nim ogółem 20 tys. jeńców, jednorazowo po 5 tys.

[edytuj] Zabytki

• gotycki kościół (XIV, XIX w.) z kaplicą Jagiellońską (XVI w.)
• drewniana kaplica z 1748
• resztki zamku z XIII/XIV w.
• poewangelicki neogotycki kościół z 1904
• domy z XIX w.

[edytuj] Ludzie związani z Szubinem

• Bolesław Dzierwa
• Leon Formanowicz
• Kazimierz Grudzielski
• Beata Kawka
• Krzysztof Kochański
• Mikołaj Kowal-Miedźwiecki
• Ryszard Musielak
• Stanisław Mycielski
• Sędziwój Pałuka
• Zenon Żmudziński

oraz

• Something Like Elvis

[edytuj] Zobacz też

• Dekanat Szubin
• Herb Szubina
• Powiat szubiński

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Mapy: Autopilot • Google Maps • Szukacz • Targeo • Zumi

• Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi

• serwis internetowy miasta i gminy Szubin

p • d • e

Powiat nakielski

Miasta: Kcynia • Mrocza • Nakło nad Notecią • Szubin
Gminy miejsko-wiejskie: Kcynia • Mrocza • Nakło nad Notecią • Szubin
Gminy wiejskie: Sadki