Teoria spiskowa
Z Wikipedii
 |
Ten artykuł wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Aby uczynić go weryfikowalnym, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. |
Teoria spiskowa – twierdzenie mówiące, że pewna grupa ludzi działa świadomie i w utajnieniu (spiskuje) na szkodę reszty społeczeństwa lub pewnych jego grup, na przykład w celu dominacji ekonomicznej lub politycznej (popularnie określanej jako: przejęcie władzy nad światem). Teorie te często biorą się z założenia, że nawet w bardzo małych środowiskach: szkole, zakładzie pracy, małym miasteczku można odnaleźć nieformalne porozumienia oraz ludzi tworzących grupy interesów. Teorie te zakładają, że takie zjawiska także występują w skali makro, a wraz z globalizacją nawet w skali światowej.
Zwolennicy teorii spiskowych zazwyczaj uważają, że spiskującą grupą jest rząd, przedstawiciele tajnych organizacji (także wyimaginowanych), jednej lub wielu działających wspólnie korporacji lub przedstawiciele określonych narodów.
Zazwyczaj określenia "teoria spiskowa" używa się pejoratywnie, dla podkreślenia, że dane twierdzenie uważa się za nieprawdziwe i niedorzeczne. Z tego względu, w rozumieniu potocznym, definicja teorii spiskowej uległa rozszerzeniu na wszelkie poglądy niepodzielane przez większość. W szczególności przypisujące pewnym działaniom inny cel niż ten powszechnie uznawany za prawdziwy (np. przeznaczenie pewnych instalacji naukowych bądź militarnych), mimo iż nie zawierają one w sobie elementu spisku.
Czasami wcześniejsze teorie spiskowe są ujawniane jako faktyczne zdarzenia i działania grup, przybierające formę potwierdzonych spisek, np. afera Watergate. Inny często podawany przez zwolenników spisków przykład to Operacja Northwoods z 1962 r., w której CIA planowało dokonać sfingowanych ataków kubańskich na bazę USA w celu usprawiedliwienia i przekonania opinii publicznej do konieczności wojny z Kubą[1]. Operacja ta ostatecznie nie została przeprowadzona.
Istnieje wiele teorii spiskowych, od dotyczących ogólnoświatowych sił rządzących państwami (Protokoły Mędrców Syjonu, Echelon), przez krajowe czy zawodowe, jak informatycy. Najczęściej brak przekonujących dowodów potwierdzających lub zaprzeczających, często można jednak mówić o różnego rodzaju poszlakach czy możliwościach.
Wspólną cechą większości teorii spiskowych jest ich nikła falsyfikowalność. Wynika to z tego, że wszelkie próby obalenia teorii spiskowej mogą być tłumaczone przez jej zwolenników właśnie jako przejaw działań spiskowców.
Szczególnym przykładem teorii spiskowej jest spiskowa teoria dziejów.
Spis treści |
[edytuj] Przykłady teorii spiskowych
Niektóre z tych teorii można również uznać za miejskie legendy.
[edytuj] Polska
- Istnieją różne teorie spiskowe dotyczące rozmów Okrągłego Stołu, np. mówiąca, że ustalono wówczas, iż w kolejnych wyborach parlamentarnych w Polsce mają zwyciężać na przemian partie prawicowe i lewicowe.
- Zabójstwo Piotra Jaroszewicza (wraz z jego żoną Alicją Solską) miało charakter polityczny (a nie rabunkowy, jak głosi oficjalna wersja) i było spowodowane wiedzą Jaroszewicza dotyczącą m.in. zastępowania sobowtórami ważnych polityków w dobie PRL i III RP.
[edytuj] Åšwiat
- Człowiek nigdy nie wylądował na Księżycu, zdjęcia zrobione przez astronautów w rzeczywistości wykonano w studiu filmowym na Ziemi.
- Istnieje grupa ludzi dążących do przejęcia władzy nad światem lub już zakulisowo nim rządząca. Według różnych teorii spiskowych mają to być Żydzi, Masoneria, Skull and Bones, Komisja Trójstronna, Bilderberg, rząd Stanów Zjednoczonych.
- Istnieje wiele teorii dotyczących zamachu na prezydenta USA Johna Kennedy'ego, na przykład mówiące że:
- zamach został zlecony przez Kubę, Związek Radziecki, amerykańskich komunistów bądź wiceprezydenta Lyndona B. Johnsona, który dzięki śmierci Kennedy'ego objął funkcję prezydenta.
- Kennedy został zabity, gdyż chciał poinformować opinię publiczną na temat posiadanych informacji rządu USA dot. UFO.
- zamachowców było kilku, bądź jeden, ale inny niż Lee Harvey Oswald.
- Istnieje kilka teorii dotyczących zamachu na premiera Szwecji Olofa Palme, na przykład mówiące że: został zabity na zlecenie KGB, CIA, RPA, Iranu, Indii.
- Istnieje technologia pozwalająca sztucznie doprowadzać do występowania trzęsień ziemi i innych naturalnych kataklizmów (znana w USA jako HAARP). Według zwolenników tej teorii Huragan Katrina, powodzie w Korei Północnej i Powódź tysiąclecia zostały stworzone w sztuczny sposób.
- Rząd USA (także i innych państw) ukrywa informacje dotyczące obiektów UFO. Rozwinięciem tej teorii jest współpraca różnych rządów (głównie USA) z kosmitami, a obiekty UFO to pojazdy kosmitów, stąd ukrywanie informacji dot. UFO (bazuje ona na hipotezie, że UFO to statki kosmiczne inteligentnych istot pozaziemskich).
- Stany Zjednoczone posiadają dowody na istnienie kosmitów lub nawet ich ciała oraz pojazdy, znajdujące się w Strefie 51.
- Holocaust jest sfabrykowany lub rozdmuchany przez Żydów by ułatwić im manipulowanie opinią publiczną na świecie, szczególnie zachodnim. Zobacz negacjonizm.
- Przywódcy mocarstw korzystając z materiałów zdobytych przez wywiad czy kontrwywiad ich państw świadomie narażają swych współobywateli, by zrealizować własne cele polityczne.
- Sformułowano wiele teorii dotyczących ataków terrorystycznych na World Trade Center z 11 września 2001. Najpopularniejsza mówi, że George W. Bush i amerykańskie władze wiedziały o planach zamachu, ale mu nie zapobiegły, by wykorzystać go później jako pretekst do rozpoczęcia "wojny z terroryzmem".
- Wirus Ebola, SARS, HIV został celowo stworzony przez człowieka. W Związku Radzieckim twierdzono, że to działalność kapitalistów mająca na celu zastraszanie i podporządkowanie gospodarcze krajów Trzeciego Świata przychylnych socjalizmowi. Najbardziej rozpowszechniona w Stanach Zjednoczonych teoria spiskowa mówi o stworzeniu HIV przez białych naukowców w celu zniszczenia czarnej rasy. Wedle innej wersji, AIDS miało doprowadzić do eksterminacji homoseksualistów.
- Wielkie koncerny farmaceutyczne wstrzymują rozwój medycyny, by nie dopuścić do stworzenia nowych, tańszych leków. Podobne teorie spiskowe mówią o producentach żarówek, akumulatorów, silników czy koncernach paliwowych i energetycznych, które nie ujawniają wynalazków, by nie zmniejszać swych zysków.
[edytuj] Filmy o tematyce zwiÄ…zanej z Teoriami Spiskowymi
- Eksperyment Filadelfia (sci-fi)
- Faceci w czerni (komedia sci-fi)
- Faceci w czerni II (komedia sci-fi)
- Matrix (sci-fi)
- Raport Pelikana (sensacyjny)
- Roswell w Internet Movie Database (IMDb) (en) (sensacyjny sci-fi)
- Teoria spisku w Internet Movie Database (IMDb) (en) (sensacyjny)
- Trzy dni Kondora w Internet Movie Database (IMDb) (en) (sensacyjny)
- Wróg publiczny (sensacyjny)
- Z archiwum X: Pokonać przyszłość (sci-fi)
- Z archiwum X: Chcę wierzyć (sci-fi)
- Z Archiwum X (seraial TV, sci-fi)
[edytuj] Przypisy
[edytuj] Zobacz też
| Euro 2012 - Herra: prace posuwajÄ… siÄ™ zgodnie z harmonogramem |
|
Prace nad przygotowywaniem piłkarskich mistrzostw Europy posuwają się zgodnie z harmonogramem - ocenił prezes spółki PL2012 Marcin Herra.
|
| KE żąda poprawek do planów restrukturyzacji stoczni |
|
Unijna komisarz ds. konkurencji Neelie Kroes, która spotkała się w środę z ministrem skarbu Aleksandrem Gradem, zażądała poprawek do planów restrukturyzacji polskich stoczni.
|
| Pawlak proponuje zniesienie składki na ZUS dla uprawnionych do wcześniejszych emerytur |
|
Wicepremier Waldemar Pawlak zaproponował, aby zwolnić osoby uprawnione do wcześniejszych emerytur z płacenia składek na ZUS.
|
| PIP: na budowach coraz niebezpieczniej |
|
W pierwszym kwartale tego roku, w porównaniu do tego samego okresu w 2007 r., ponad dwukrotnie - z 11 do 24 - wzrosła liczba śmiertelnych ofiar wypadków na budowach. Poszkodowanych było więcej o ok. 20 proc. - alarmuje Państwowa Inspekcja Pracy.
|
| W Rzeszowie powstanie elektrownia wodna |
|
Na jesieni rozpocznie się budowa elektrowni wodnej na rzeszowskiej zaporze. Oprócz części produkującej energię powstanie także tzw. przepławka, którą ryby będą mogły płynąć w górę rzeki.
|