Tuhaj-bej - Google

Tuhaj-bej

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Tuhaj-bej na obrazie Jana Matejki Bohdan Chmielnicki z Tuhaj-bejem we Lwowie (1885)
Tuhaj-bej na obrazie Jana Matejki Bohdan Chmielnicki z Tuhaj-bejem we Lwowie (1885)

Tuhaj-bej (krym. Toğay bey , ukr. Тугай-бей, ros. Тугай-бей), właściwie Arğın Doğan Toğay bey (? - zm. czerwiec 1651) - przywódca polityczny i wojskowy Tatarów krymskich.

Pochodził z rodziny Arğınów o znaczącej pozycji. Po raz pierwszy wzmiankowany w źródłach w 1642 będąc jeszcze mirzą. Tytuł beja uzyskał wraz z urzędem szefa administracji sandżaku Or Qapı (dziś: Perekop).

30 stycznia 1644 wziął udział w nieszczęsnej dla Tatarów bitwie pod Ochmatowem, gdzie w starciu z wojskami koronnymi stracił ok. 4 tysiący ludzi.

Godność beja utracił podczas buntu arystokratów przeciw chanowi. Odzyskał ją po objęciu przez Sefera Gazi agę urzędu wezyra (listopad 1647). Stał się zaufanym współpracownikiem chana Islama III Gireja, który w liście do cara, w marcu 1648 domagał się soboli dla Tugaj beja, bliskiego sługi swojego, co noc i dzień przy jego (chana) boku, na usługach jego zostaje.

W 1648 wziął udział w powstaniu Chmielnickiego po stronie powstańców, prowadząc armię ocenianą na od 6 do 20 tysięcy żołnierzy.

Według Pamiętnika Mikołaja Jemiołowskiego (żołnierza lekkiej chorągwi, ziemianina województwa bełskiego), który obejmował dzieje Polski od roku 1648 do 1679, Tuhaj-bej padł w potyczce pod Zamościem. Jednak badacze podają, że tatarski wódz zginął pod Beresteczkiem[1].

Jego postać pojawia się w literaturze i filmografii. Upamiętniony został w Ogniem i mieczem Henryka Sienkiewicza i ekranizacji tej powieści, gdzie jego rolę odgrywał Daniel Olbrychski. Sienkiewicz śmierć Tuhaj-beja umieścił w bitwie pod Beresteczkiem.

Przypisy

  1. ↑ W.A. Serczyk, Na płonącej Ukrainie. Dzieje Kozaczyzny 1648-1651, Warszawa 1998, s. 339.

[edytuj] Bibliografia

  • Leszek Podhordecki - Chanat krymski i jego stosunki z PolskÄ… w XV-XVIII w., Warszawa 1987
  • Witold Biernacki - Żółte Wody - KorsuÅ„ 1648, Warszawa 2004
  • Kacper ÅšledziÅ„ski - Zbaraż 1649, Warszawa 2005
  • Romuald RomaÅ„ski - Beresteczko 1651, Warszawa 2007
Zalążek artykuÅ‚u To jest tylko zalążek artykuÅ‚u biograficznego. JeÅ›li możesz, rozbuduj go.

Cisco kupuje Pure Networks
We wczorajszym oświadczeniu firma Cisco Systems zapowiedziała wykupienie Pure Networks, lidera rozwiązań do zarządzania mediami w gospodarstwie domowym.
Google chce konkurować z Wikipedią?
Firma Google uruchomiła oficjalnie serwis Knol, pozwalający użytkownikom publikować materiały z różnych dziedzin opatrzone notką biograficzną autora – przeciwnie niż ma to miejsce w anonimowej Wikipedii.
Nowe płyty główne Super Micro
Super Micro zamierza wprowadzić na rynek dwa nowe modele płyt głównych, bazujących na chipsecie G45 i G43.
GeForce 9600GT od Galaxy
W japońskich sklepach pojawiła się karta graficzna GeForce 9600GT, wyposażona w procesor G94 taktowany zegarem 650 MHz oraz 512 MB pamięci GDDR3 z taktowaniem 1800 MHz.
Nowa seria wolnostojących tunerów
Urządzenie nie wymaga sterowników. Wystarczy połączyć VideoMate V200 z monitorem oraz z kablem antenowym i można oglądać programy TV na monitorze.
Linki: Strona g³ówna