Z Wikipedii

UDF (ang. Universal Disk Format) – system plików stworzony jako implementacja standardu ISO 13346, który jest rozszerzeniem starszego ISO 9660, służący do zapisywania danych na nagrywalnych nośnikach danych, głównie z ograniczonymi możliwościami ponownego zapisu takich jak:

• napÄ™dy magneto-optyczne
• DVD±R, DVD±RW, DVD−ROM
• CD-R i CD-RW

Format ten stał się popularny także dla innych nośników danych:

• pamiÄ™ci Flash
• dyski Iomega REV
• dyski CD-MRV
• dyski DVD-RAM

System plików UDF używany jest przez DVD-Video, a także przez programy do pakietowego zapisywania danych takie jak DirectCD, InCD czy Write UDF oraz bezpoÅ›rednio przez nowe systemy operacyjne takie jak Windows Vista oraz Linux 2.6. W standardzie ISO 9660 nie można zapisywać plików wiÄ™kszych niż 2 GB, co jest poważnÄ… wadÄ… tego systemu plików. UDF z kolei nie jest pod tym wzglÄ™dem ograniczony.

[edytuj] Wersje formatu UDF

Do tej pory opublikowano następujące wersje formatu UDF:

• 1.02 (wydanie z 30 sierpnia 1996) – format używany do zapisu dysków DVD-Video.
• 1.50 (wydanie z 4 luty 1997) – dodano obsÅ‚ugÄ™ (wirtualnej) możliwoÅ›ci wielokrotnego zapisu na dyskach CD-R/DVD-R, wprowadzajÄ…c strukturÄ™ VAT (umożliwia to wielokrotne stopniowe dopisywanie nowych danych na tych dyskach – podobnie jak na dyskietkach, możliwe jest także "kasowanie" zapisanych danych, ale bez możliwoÅ›ci odzyskania wolnego miejsca); dodano tablice podmiany dla zarzÄ…dzania uszkodzonymi sektorami dla mediów wielokrotnego zapisu takich jak CD-RW, DVD-RW i DVD+RW.
• 2.00 (wydanie z 3 kwietnia 1998) – dodano obsÅ‚ugÄ™ dla plików strumieniowych i dla plików czasu rzeczywistego (dla zapisu w nagrywarkach DVD) i uproszczono zarzÄ…dzanie katalogami; rozszerzono także obsÅ‚ugÄ™ VAT.
• 2.01 (wydanie z 15 marca 2000) – to głównie wydanie zawierajÄ…ce poprawki bÅ‚Ä™dów wersji 2.00; uÅ›ciÅ›lono także wiele niejednoznacznoÅ›ci standardu UDF.
• 2.50 (wydanie z 30 kwietnia 2003) – dodano uÅ‚atwienie obsÅ‚ugi dla Partycji Metadata, możliwość podziaÅ‚u na klastry typu metadata i możliwość duplikacji informacji o systemie plików.
• 2.60 (wydanie z 1 marca 2005) – dodano metodÄ™ pseudo nadpisywania dla mediów zapisywanych sekwencyjnie (dla napÄ™dów majÄ…cych zdolność do obsÅ‚ugi tego typu zapisu).

Dla następnych wersji dyskutowane są zmiany konieczne przy zastosowaniu systemu plików UDF do zapisu dysków twardych o bardzo dużych pojemnościach i użycie UDF w nośnikach danych wykorzystujących holografię.

[edytuj] Systemy operacyjne z wbudowaną obsługą formatu UDF

Lista ta nie jest kompletna.

Note: jeśli nie zaznaczono tego inaczej, wspomaganie odczytu bądź zapisu oznacza, że wspomagana jest tylko zwykła (ang. plain) odmiana UDF a nie warianty: VAT i spared (z obsługą tablic podmiany uszkodzonych sektorów).

• AIX 5.1, 5.2, 5.3 (odczyt i zapis)
• eComStation [wszystkie wersje] (odczyt i zapis)2.0x
• FreeBSD 5.X (odczyt) 1.02, 1.50, 2.0x
• FreeBSD 6.X (odczyt) 1.02, 1.50, 2.0x, 2.50
• FreeBSD 7.X (odczyt) 1.02, 1.50, 2.0x, 2.50, 2.60
• Linux 2.4.X (odczyt) 1.02, 1.50
• Linux 2.6.X (odczyt i zapis) 1.02, 1.50, 2.0x (zapis na HDD, DVD-RAM, DVD+RW i CD-RW od wersji 2.6.10 wzwyż, wczeÅ›niejsze wersje obsÅ‚ugujÄ… mniej noÅ›ników), 2.50 (odczyt, zobacz też: poprawka)
• Mac OS 9 (odczyt i zapis) 1.02, 1.50
• Mac OS X 10.4 (odczyt i zapis) 1.02, 1.50
• magnussoft ZETA 1.2.1 (odczyt i zapis) 1.02, 1.50, 2.0x, 2.50, 2.60
• NetBSD 4.0 (odczyt) 1.02, 1.50, 2.0x, 2.50, 2.60. odczyt wielosesyjnego VAT i wariantów: spared i metapartycyjnego dla wszystkich odmian dysków CD, DVD, HD-DVD i BD a także dysków HDD i pamiÄ™ci Flash. ObsÅ‚uga zapisu jest trakcie opracowywania.
• Novell NetWare 5.1 (odczyt)
• Novell NetWare 6.x (odczyt)
• OpenBSD 3.8 (Read) 1.02, 1.50, 2.0x, 2.50, 2.60
• OS/2 - potrzebne dodatkowe pÅ‚atne drivery (odczyt i zapis) 2.0x
• Solaris 7 11/99+ (odczyt) 1.02, 1.50
• Solaris 8,9,10 (odczyt i zapis) 1.02, 1.50. Zapis obsÅ‚ugiwany "na dyskach typu RAM" (zobacz także: system udfs (7FS) w artykule o Solaris 9); pracuje na partycjach dysków twardych i DVD-RAM (z odpowiedniÄ… nagrywarkÄ… DVD).
• Windows 98/Me (odczyt) 1.02
• Windows 2000 (odczyt) 1.02, 1.50
• Windows XP/2003 (odczyt),(zapis w XP bez sterowników możliwy tylko w formacie FAT32) 1.02, 1.50, 2.0x
• Windows Vista (odczyt i zapis) 1.02, 1.50, 2.0x, 2.50, (odczyt) 2.60