Z Wikipedii

Próbka uleksytu jest przezroczysta dla patrzącego w kierunku włókien

Uleksyt (ulexyt) też: boranatrokalcyt, tiza, tinkalcyt – minerał z gromady boranów. Należy do grupy minerałów bardzo rzadkich.

Nazwa pochodzi od nazwiska niemieckiego chemika G.L. Ulexa.

[edytuj] Właściwości:

• Wzór chemiczny: (Na CaB ₅ O ₉ x 8 H ₂ O) – uwodniony boran sodu i wapnia
• Układ krystalograficzny: trójskośny
• Twardość: 2–2,5
• Gęstość: 1,65–1,96
• Rysa: biała
• Barwa: biały, bezbarwny
• Przełam: nierówny
• Połysk: jedwabisty
• Łupliwość: doskonała

Bardzo rzadko tworzy kryształy o pokroju tabliczkowym, listewkowym. Występuje w skupieniach włóknistych, promienistych, nerkowatych, bulwiastych. Tworzy naskorupienia. Jest kruchy i przezroczysty. Jest minerałem (niektóre odmiany) występującym pod postacią długich przezroczystych włókien. Włókna te działają jak światłowody, czyniąc nawet grube próbki minerału przezroczystymi gdy patrzy się w kierunku włókien. Ze względu na tę właściwość, uleksyt bywa nazywany kamieniem telewizyjnym.

[edytuj] Występowanie:

Występuje tylko w skałach osadowych, jest produktem ewaporacji wód słonych jezior boranowych. Tworzy się w klimacie gorącym i suchym (najczęściej na pustyniach). Najczęściej współwystępuje z takimi minerałami jak: halit, boraks rodzimy.

Miejsca występowania: USA – pustynia Mohave i Dolina Śmierci w Kalifornii, Nevada, Utah, Oregon, Teksas, Chile – pustynia Atakama, Peru, Kazachstan, Włochy.

[edytuj] Zastosowanie:

• źródło boru (przemysł chemiczny)
• ma znaczenie naukowe
• ceniony przez kolekcjonerów
• czasami stosowany w jubilerstwie

[edytuj] Bibliografia:

• J.Parafiniuk – Minerały systematyczny katalog 2004 – TG "Spirifer" Warszawa 2005
• A. Bolewski – Mineralogia szczegółowa – Wyd. Geologiczne Warszawa 1965
• W. Schumann – Minerały świata – O. Wyd. "Alma - Press" 2003

Zobacz galerię na Wikimedia Commons:
Uleksyt

[edytuj] Zobacz też:

ewaporat, borany