Veracruz (stan)
Z Wikipedii
| Stolica | Xalapa-EnrÃquez |
| Powierzchnia | 71 699 km² |
| Liczba mieszkańców | 7 110 214 |
| Gęstość zaludnienia | 99 mieszk./km² |
| Gubernator | Fidel Herrera Beltrán |
| Strona internetowa | http://www.veracruz.gob.mx/ |
| ISO 3166-2 | MX-VER |
| Położenie geograficzne |
|
Veracruz (hiszp. Veracruz de Ignacio de la Llave) – stan we wschodnim Meksyku. Graniczy ze stanami: Tamaulipas (na północy); Oaxaca, Chiapas i Tabasco (na poÅ‚udniu); San Luis PotosÃ, Hidalgo i Puebla (na zachodzie). Od wschodu sÄ…siaduje z ZatokÄ… MeksykaÅ„skÄ….
Spis treści |
[edytuj] Podział administracyjny
Veracruz dzieli się na 212 municypiów (hiszp. municipios).
[edytuj] Historia
W regionie Veracruz rozwinęły się trzy niezależne cywilizacje. Na północy swoją kulturę stworzyli Huastekowie, w środkowej części stanu znajdowali się Totonakowie, natomiast na południu Olmekowie. Na początku XV w. cały obszar znalazł się pod wpływem tzw. potrójnego sojuszu (Tenochtitlan-Texcoco-Tacuba). W późniejszym okresie niepodzielnie panowali tu Aztekowie, którzy nałożyli obowiązek płacenia danin na tutejszych mieszkańców.
W 1518 przybył tu Juan de Grijalva, w skład jego ekspedycji weszło szereg znanych konkwistadorów, m.in. Pedro de Alvarado, Francisco de Montejo i Bernal Diaz del Castillo. W 1519 na wieść o odkryciu złota przez Grijalvę ze swoją wyprawą wyrusza Hernán Cortés. W miejscu, w którym wylądował, założył osadę o nazwie Vera Cruz ("Prawdziwy Krzyż"). Początkowy opór stawiony przez Huasteków został szybko zdławiony. Totonakowie zdecydowali się dołączyć do Hiszpanów, ze względu na swoją wrogość do nękających ich Azteków.
W pierwszych latach po zdobyciu Tenochtitlanu wśród Indian zaczęły wybuchać epidemie chorób przywiezionych przez Europejczyków, które zdziesiątkowały tubylców. Dodatkowo do dużej śmiertelności przyczyniło się brutalne traktowanie Indian przy pracy na roli i w kopalniach. Z czasem zapotrzebowanie na siłę roboczą coraz bardziej rosło ze względu na zwiększanie obszarów uprawy trzciny cukrowej. Dlatego osadnicy zaczęli sprowadzać Murzynów z Afryki do pracy na plantacjach. Założony przez Cortesa port Veracruz był głównym oknem na świat całej Nowej Hiszpanii. W 1601 miasto zostało przeniesione w obecne miejsce. W ciągu XVII w. Veracruz było wielokrotnie atakowane przez karaibskich piratów. Masowy handel "żywym towarem" sprawił, że miasto miało największą liczbę czarnych mieszkańców w całym kraju. W 1609 wybucha powstanie niewolników, na którego czele stanął niejaki Yanga. Powstańcy założyli niedługo potem swoją osadę – San Lorenzo de los Negros, do której przybywali uciekinierzy z plantacji.
Od 1810 podjęto tu kilka prób oswobodzenia regionu spod władzy Hiszpanii. Na czołowego przywódcę rebeliantów wyrósł Guadalupe Victoria. W chwili uzyskania przez Meksyk niepodległości w 1821 Veracruz dołączyło do nowo tworzącego się państwa. Wtedy też coraz jaśniej zaczynała świecić gwiazda Antonio Lópeza de Santa Anny – jednego z najbardziej znanych polityków i wojskowych, którzy wywodzili się z Veracruz. Santa Anna wielokrotnie pełnił urząd prezydenta kraju oraz głównodowodzącego armii. W 1824 Veracruz uzyskało status stanu. W 1825 uchwalona została pierwsza konstytucja stanowa.
Przez większość pierwszej połowy XIX w. stan doświadczył niestabilności politycznej. Konflikty pomiędzy federalistami a centralistami a później pomiędzy konserwatystami a liberałami hamowały rozwój gospodarczy i prowadziły do ciągłych zamieszek. Benito Juarez z Veracruz sprawował władzę, ponieważ w 1857 jego liberalny rząd próbowali obalić konserwatyści, którzy zaatakowali stolicę. W 1863 wylądowała tutaj ekspedycja francuska, która zamierzała osadzić na tronie meksykańskim cesarza Maksymiliana I.
W czasie rewolucji meksykańskiej stan był terenem walk pomiędzy poszczególnymi stronnictwami. Po zakończeniu rewolucji Veracruz zaznało wreszcie długo oczekiwanego okresu pokoju i stało się jednym z najgęściej zaludnionych i najbardziej rozwiniętych regionów Meksyku.
[edytuj] Warunki geograficzne i klimatyczne
Wzdłuż wybrzeża nad Zatoką Meksykańską rozciąga się równina. Można się natknąć w tym rejonie również na wzgórza i wąwozy. Dalej, w głębi lądu położna jest Sierra Madre Oriental. Inne większe pasma górskie to m.in. Otontepec, Tantima i Los Tuxtlas. Najwyższymi szczytami są: Pico de Orizaba (5,610 m) i Cofre de Perote (4,200 m).
Z większych rzek można wymienić: Pánuco, Tuxpan, Cazones, Tecolutla, Actopan, La Antigua, Jamapa, Nautla i Blanco.
Klimat ze względu na ciepłe wody Zatoki Meksykańskiej jest gorący i wilgotny. Średnie temperatury wynoszą od 24 do 28°C. Najwyższe opady występują w sierpniu i we wrześniu. Średnia roczna opadów w mieście Veracruz wynosi 173 cm. W Coatzacoalcos jest ona wyższa i sięga ok. 261 cm rocznie.
W lasach rosną mahonie, cedry i puchowce. Na wybrzeżu spotyka się palmy i roślinnośc namorzynową. Na faunę zwierzęcą składają się m.in. dziki, kojoty, małpy, pumy i aligatory. Występują tu również: tukany, sowy i dzięcioły.
[edytuj] Gospodarka
Poszczególne sektory gospodarki stanu wg. ich udziału w PKB, kształtują się następująco: przemysł (20%), usługi (18%), handel (17%), transport (10%), finanse (17%), rolnictwo (10%), budownictwo (6%) i górnictwo (2%).
Veracruz jest jednym z największych ośrodków wydobycia ropy naftowej w Meksyku. Zespół zakładów petrochemicznych Coatzacoalcos-Miniatitlan jest najważniejszym obiektem przemysłowym stanu. Duże zakłady znajdują się też w Córdobie i Orizabie. Rio Blanco jest ośrodkiem przemysłu włókienniczego.
Rolnictwo jest ważnym sektorem gospodarki stanu. Uprawia się tu m.in. trzcinę cukrową, cytrusy, kukurydzę, tytoń i kawę. Hoduje się bydło, świnie, drób i [[koza|kozy.
[edytuj] Turystyka
Veracruz słynie ze swoich plaż i warunków do uprawiania sportów wodnych. W Jalapie znajduje się muzeum antropologiczne. Ogród botaniczny Paseo de Los Lagos jest również często odwiedzany przez turystów.
[edytuj] Galeria
[edytuj] Linki zewnętrzne
Aguascalientes • Campeche • Chiapas • Chihuahua • Coahuila • Colima • Durango • Guanajuato • Guerrero • Hidalgo • Jalisco • Jukatan • Kalifornia Dolna • Kalifornia Dolna Południowa • México • Michoacán • Morelos • Nayarit • Nuevo León • Oaxaca • Puebla • Querétaro • Quintana Roo • San Luis Potosà • Sinaloa • Sonora • Tabasco • Tamaulipas • Tlaxcala • Veracruz • Zacatecas • Dystrykt Federalny Meksyk
| "Fedra" na skałach Gibraltaru |
Kadłub pływającego pod bandera liberyjską statku handlowego "Fedra" rozpadł się na dwie części u wybrzeży Gibraltaru. Potężny sztorm rzucił jednostkę na przybrzeżne skały w Zatoce Algeciras. Jednostka rozpadła się wkrótce po ewakuowaniu załogi.
|
| Litwa wybiera parlament |
Na Litwie w niedzielę odbywają się wybory parlamentarne. Eksperci prognozują, że zwyciężą w nich antyrosyjscy konserwatyści. Litewscy Polacy liczą natomiast na przekroczenie 5-procentowego progu wyborczego. Jednocześnie odbywa się referendum w sprawie przedłużenia pracy atomowej elektrowni w Ignalinie.
|
| Labrador w meczecie |
Historyczna chwila dla brytyjskiej wspólnoty muzułmańskiej: próg meczetu przekroczył pies. Był to przewodnik niewidomego, 18-letniego chłopca ze środkowej Anglii. O pomoc w uzyskaniu zgody na wejścia psa do świątyni chłopiec zwrócił się do liderów wspólnoty i stowarzyszenia dla niewidomych - i uzyskał ją.
|
| O światowym kryzysie w Białym Domu |
Ministrowie finansów najbogatszych siedmiu krajów świata na spotkaniu w Białym Domu szukali recepty na wyjście z ogarniającego świat kryzysu. Mamy plan -ogłosili po spotkaniu prezydentem Georgem W.Bushem. Tymczasem Rosja dopomina się, aby i ją włączyć w rozwiązywanie gospodarczych problemów.
|
| Stan wojenny w USA, wyborów nie będzie? |
4 listopada wyborów w USA nie będzie. Administracja prezydenta George'a W. Busha, pod pretekstem kryzysu finansowego, wprowadzi stan wojenny i przesunie głosowanie na później. Spokojnie - to tylko plotka, ale żywiołowa dyskusja na ten temat przetacza się przez blogi i internetowe fora - informuje portal "Rzeczpospolitej".
|
Kadłub pływającego pod bandera liberyjską statku handlowego "Fedra" rozpadł się na dwie części u wybrzeży Gibraltaru. Potężny sztorm rzucił jednostkę na przybrzeżne skały w Zatoce Algeciras. Jednostka rozpadła się wkrótce po ewakuowaniu załogi.
Na Litwie w niedzielę odbywają się wybory parlamentarne. Eksperci prognozują, że zwyciężą w nich antyrosyjscy konserwatyści. Litewscy Polacy liczą natomiast na przekroczenie 5-procentowego progu wyborczego. Jednocześnie odbywa się referendum w sprawie przedłużenia pracy atomowej elektrowni w Ignalinie.
Historyczna chwila dla brytyjskiej wspólnoty muzułmańskiej: próg meczetu przekroczył pies. Był to przewodnik niewidomego, 18-letniego chłopca ze środkowej Anglii. O pomoc w uzyskaniu zgody na wejścia psa do świątyni chłopiec zwrócił się do liderów wspólnoty i stowarzyszenia dla niewidomych - i uzyskał ją.
Ministrowie finansów najbogatszych siedmiu krajów świata na spotkaniu w Białym Domu szukali recepty na wyjście z ogarniającego świat kryzysu. Mamy plan -ogłosili po spotkaniu prezydentem Georgem W.Bushem. Tymczasem Rosja dopomina się, aby i ją włączyć w rozwiązywanie gospodarczych problemów.
4 listopada wyborów w USA nie będzie. Administracja prezydenta George'a W. Busha, pod pretekstem kryzysu finansowego, wprowadzi stan wojenny i przesunie głosowanie na później. Spokojnie - to tylko plotka, ale żywiołowa dyskusja na ten temat przetacza się przez blogi i internetowe fora - informuje portal "Rzeczpospolitej".