Z Wikipedii

Werner Heyde (ukrywający się później jako Fritz Sawade) (ur. 25 kwietnia 1902 w Forst, zm. 13 lutego 1964 we Frankfurcie) – niemiecki psychiatra. Był jednym z głównych organizatorów programu eutanazji T-4 III Rzeszy.

[edytuj] Edukacja

Po zdaniu matury w 1920 r., w latach 1922-1925 studiował medycynę w Berlinie, Freiburgu, Marburgu i Würzburgu. Po odbyciu krótkich praktyk w Głównym Szpitalu w Chociebużu i sanatorium Berlin-Wittenau został lekarzem pomocniczym w uniwersyteckim szpitalu psychiatrycznym w Würzburgu. Licencję na wykonywanie zawodu lekarza otrzymał w 1926 r., po uprzednim ukończeniu studiów z doskonałym wynikiem.

[edytuj] Kariera do roku 1945

W 1933 r. Heyde poznał Theodora Eicke i wkrótce został członkiem NSDAP. Rok później został dyrektorem polikliniki w Würzburgu. W 1935 wstąpił do SS i jako oficer medyczny z rangą SS-Hauptsturmführera został kierownikiem sekcji medycznej w SS-Totenkopfverbände. Na swoim stanowisku był odpowiedzialny za rozwijanie systemu psychiatrycznej i eugenicznej kontroli oraz badań przeprowadzanych w obozach koncentracyjnych, a także za organizację programu eutanazji T-4. Dodatkowo pracował jako konsultant psychiatryczny gestapo.

W 1938 r. został mianowany szefem sztabu departamentu medycyny w kwaterze głównej SS. W 1939 został profesorem psychiatrii i neurologii na Uniwersytecie w Würzburgu. Od 1940 r. pełnił też funkcję dyrektora szpitala psychiatrycznego.

Na stanowisku kierownika Akcji T-4 zastąpił go w 1941 r. Paul Nitsche, co nie przeszkodziło mu nadal brać udział w akcji w charakterze członka "departamentu Bracka" (nawet po zakończeniu II wojny światowej jego rola w owym departamencie nie została poznana).

W 1944 r. został odznaczony pierścieniem SS-Totenkopfring, przed zakończeniem wojny awansując do rangi SS-Standartenführera.

[edytuj] Życie po roku 1945

Po zakończeniu II wojny światowej Heyde został internowany i uwięziony, jednak w 1947 r. udało mu się uciec. Pracował w podziemiu, ukrywając się pod nazwiskiem Fritz Sawade i kontynuował swoją praktykę we Flensburgu jako lekarz sportowców oraz psychiatra. Wielu znajomych i przyjaciół Heydego znało jego prawdziwą tożsamość, jednak milczeli, nawet gdy Heyde był świadkiem w sprawach sądowych. Jego prawdziwa tożsamość została ujawniona w wyniku prywatnej sprzeczki w 1959 r. Został umieszczony w więzieniu we Frankfurcie nad Menem. W 1964 r. popełnił samobójstwo jeszcze przed rozpoczęciem procesu sądowego.

[edytuj] Bibliografia

• Klee, Ernst, Das Personenlexikon zum Dritten Reich. S. Fischer Verlag 2003. ISBN 3-10-039309-0
• Godau-Schüttke, Klaus-Detlev, Die Heyde/Sawade-Affäre. Nomos Verlagsgesellschaft 1998. ISBN 3-7890-5717-7

[edytuj] Zobacz też

• Akcja T4
• eugenika
• higiena rasowa
• Holocaust
• Friedrich Panse
• polityka rasistowska III Rzeszy