Wilanów (dzielnica Warszawy) - Google

Wilanów (dzielnica Warszawy)

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Na tę stronę wskazuje przekierowanie ze strony Wilanów. Zobacz też: inne miejsca o nazwie Wilanów.
Herb Warszawy Wilanów
dzielnica Warszawy
Herb
Herb Wilanowa
Status dzielnica
Burmistrz Rafał Miastowski
Powierzchnia 36,73 km²
Populacja (2003)
 - liczba ludnoÅ›ci
14 032
Tablice rejestracyjne WW...F, WW...G, WW...H, WW...J, WW...W
Położenie na planie Warszawy
Położenie na planie Warszawy
Strona internetowa dzielnicy
Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Wilanów (łac. Villa Nova) – dzielnica Warszawy położona w południowej części miasta, wzdłuż zachodniego brzegu Wisły. Południowa granica Wilanowa stanowi granicę Warszawy. W latach 1994-2002 Wilanów był samodzielną gminą.

W Wilanowie stoi pałac zbudowany dla króla Jana III Sobieskiego.

Spis treści

[edytuj] Informacje ogólne

Wilanów jest dzielnicą Warszawy o najmniejszej liczbie ludności (14 032 w 2003) i najmniejszej gęstości zaludnienia (355 osób/km²), jednak ten współczynnik ulega zmianie z powodu budowy wielu nowych osiedli mieszkalnych w tej dzielnicy.

Wilanów graniczy:

Wilanów jest jedną z najstarszych osad w okolicach Warszawy. Do drugiej połowy XVII w. używano nazwy Milanów. Prawdopodobnie w XIII w. Milanów został nadany klasztorowi Benedyktynów w Płocku. W 1338 r. stał się własnością księcia czerskiego i sochaczewskiego Trojdena. Kolejni właściciele Milanowa to między innymi: Milanowscy, Leszczyńscy, Krzyccy. W 1677 r. odkupiony przez Jana III Sobieskiego, jako Villa Nova (Wilanów). W 1720 r. teren wraz z dworem kupiła Elżbieta Helena Sieniawska. W latach 1730-1733 Wilanów dzierżawił August II Mocny. Następnie dobra wilanowskie przechodziły przez ręce rodów Czartoryskich, Lubomirskich oraz Potockich. W 1892 r., zgodnie z testamentem Aleksandry z Potockich dobra zostały przekazane hrabiemu Branickiemu. W posiadaniu Branickich Wilanów pozostał do końca II wojny światowej. W 1945 r. cały zespół pałacowo-ogrodowy Wilanowa przeszedł na własność państwa, stając się oddziałem Muzeum Narodowego w Warszawie, który od 1995 r. jest samodzielną instytucją jako Muzeum Pałac w Wilanowie.

[edytuj] Nazwa

Pierwotnie nazwa brzmiała Milanowo lub Milanów. Pojawia się ona kilkukrotnie w średniowiecznych zapiskach jako: Mylynow (1350), Milonowo (1377), Milonów (1422), Milonowo (1426). Pochodzi ona od nazwy osobowej Milon lub Milan, wywodzącej się prawdopodobnie z imion złożonych typu Milosław, Milobrat. Obecna forma powstała najprawdopodobniej poprzez nawiązanie do nazwy pałacu Villa Nova, po jego powstaniu w XVII wieku[1].

[edytuj] Pałac króla Jana III Sobieskiego

Zobacz więcej w osobnym artykule: Pałac w Wilanowie.
Pałac króla Jana III Sobieskiego w Wilanowie
Pałac króla Jana III Sobieskiego w Wilanowie
północne skrzydło pałacu
północne skrzydło pałacu

Pałac w Wilanowie to główny obiekt i centrum zabytkowego zespołu pałacowo-ogrodowego. Jest jednym z najcenniejszych zabytków polskiej kultury narodowej. Wilanów był ulubioną letnią siedzibą króla Jana III Sobieskiego.

W ciągu ponad 300 lat swojego istnienia pałac w Wilanowie przeżywał okresy upadku i świetności. Gromadzone w Pałacu zbiory artystyczne, dzieła wybitnych twórców polskich i zagranicznych świadczą o wysokim poziomie narodowego kolekcjonerstwa pomimo wielu strat w okresach wojennych.

Dzieje muzeum sięgają 1805, kiedy to Stanisław Kostka Potocki (wybitny działacz Oświecenia), udostępnił sale swej rezydencji wraz ze zbiorami polskiemu społeczeństwu. Za czasów hitlerowskiej okupacji w kordegardzie pałacowej siedzibę miał mały oddział armii niemieckiej.

W 1945 dawna rezydencja monarsza stała się własnością całego narodu. W latach 1954-1962 przeprowadzono remont generalny Pałacu i konserwację wielu bezcennych zabytków. Wnętrza pałacowe odzyskały wówczas swój pierwotny wygląd.

Zespół pałacowo-parkowy jest jednym z najpiękniejszych zabytków europejskiego baroku. Jest nie tylko bezcennym świadectwem dawnej świetności Rzeczypospolitej, ale również miejscem wydarzeń kulturalnych, koncertów i spotkań Warszawiaków szukających wytchnienia w ogrodach Wilanowa.

Historia Pałacu Wilanowskiego rozpoczęła się 23 kwietnia 1677 roku, kiedy to wioska zwana jeszcze Milanów stała się własnością Jana III Sobieskiego. Wkrótce nazwę zmieniono na Villa Nova, w nawiązaniu do tradycji antycznych, a potem spolszczono ją na Wilanów. Początkowo zbudowana w tym miejscu rezydencja była niewielka, gdyż Augustyn Wincenty Locci, nadworny architekt króla, otrzymał za zadanie wzniesienie jedynie parterowego dworu o układzie typowym dla zabudowy Rzeczypospolitej. Jednakże sukcesy militarne i wzrost znaczenia monarchy w następnych latach wpłynęły na znaczne poszerzenie pierwotnego projektu. Wielka rozbudowa prowadzona była w latach 1677-1696. Po jej zakończeniu budowla połączyła w sobie elementy dworu szlacheckiego, włoskiej willi ogrodowej i francuskiego pałacu w stylu Ludwika XIV.

Po śmierci króla Pałac stał się własnością jego synów, natomiast w 1720 roku mocno podupadłą rezydencję nabyła jedna z najbogatszych kobiet w ówczesnej Polsce – Elżbieta Helena Sieniawska. Przez 9 kolejnych lat kontynuowała prace budowlane rozpoczęte przez Sobieskiego. Wtedy właśnie powstały boczne skrzydła, której to inwestycji król nie zdążył już zrealizować. Po śmierci Sieniawskiej właścicielką Wilanowa została jej córka Maria Zofia Denhoffowa, po mężu Czartoryska. W 1730 roku Pałac na trzy lata znalazł się w rękach króla Augusta II Mocnego, który dokonał w rezydencji wielu zmian, szczególnie jeżeli chodzi o wystrój wnętrz. W połowie XVIII wieku dobra wilanowskie odziedziczyła córka Czartoryskich, marszałkowa Izabela Lubomirska, za rządów której Wilanów znów zaczął błyszczeć dawnym blaskiem. W 69 lat później księżna marszałkowa przekazała Wilanów swojej córce i jej małżonkowi Stanisławowi Kostce Potockiemu. Dzięki jego staraniom w 1805 roku w Wilanowie otwarte zostało jedno z pierwszych muzeów w Polsce. Rodzina Potockich z Wilanowem związana była aż do 1892 roku, kiedy to ostatnia z rodu Aleksandra Potocka - żona wnuka Stanisława Kostki, Augusta - zapisała włości swemu kuzynowi Ksaweremu Branickiemu. Ród Branickich zamieszkiwał w Wilanowie do 12 września 1944 r., kiedy to rodzina została ewakuowana przez wojska okupacyjne do Nieborowa, a stamtąd po wyzwoleniu wywieziona przez NKWD i internowana w ZSRR. W 1945 r. pałac został znacjonalizowany i stał się oddziałem Muzeum Narodowego w Warszawie. Pałac w Wilanowie należy do tych nielicznych zabytków w Warszawie, które w niezmienionej postaci przetrwały okres II wojny światowej.

[edytuj] Kultura

Głównym ośrodkiem i kreatorem życia kulturalnego Wilanowa jest Muzeum Pałac w Wilanowie oraz Muzeum Plakatu (mieszczący się w dawnej ujeżdżalni pałacowej Oddział Muzeum Narodowego w Warszawie). Do najbardziej znanych imprez należą: Letnie Koncerty Królewskie w Ogrodzie Różanym oraz Międzynarodowa Letnia Akademia Muzyki Dawnej stwarzająca okazję do spotkań muzyków z całego świata.

[edytuj] Ważniejsze miejsca i zabytki

Kościół św. Anny w Wilanowie
Kościół św. Anny w Wilanowie
Mauzoleum Potockich w Wilanowie
Mauzoleum Potockich w Wilanowie

[edytuj] Rezerwaty przyrody

[edytuj] Przypisy

  1. ↑ Kazimierz Rymut: Nazwy miast Polski. ZakÅ‚ad Narodowy im. OssoliÅ„skich, 1987, s. 263. ISBN 83-04-02436-5. 

[edytuj] Linki zewnętrzne


Godło
p â€¢ d â€¢ e
Dzielnice Warszawy

Bemowo • Białołęka • Bielany • Mokotów • Ochota • Praga Południe • Praga Północ • Rembertów • Śródmieście • Targówek • Ursus • Ursynów • Wawer • Wesoła • Wilanów • Włochy • Wola • Żoliborz

 

Spółka Pol-Inowex rozmawia ws. 3-4 akwizycji zagranicznych
Spółka Pol-Inowex, która planuje debiut na rynku podstawowym giełdy warszawskiej 23 września po przeprowadzeniu oferty publicznej, rozmawia w sprawie akwizycji 3-4 podmiotów za granicą i jednego w Polsce, poinformował wiceprezes i współwłaściciel firmy Bartosz Świderek, w wywiadzie dla agencji ISB i DealWatch z grupy Euromoney.
One-2-One zaproponuje na WZA skup do 20 proc. akcji własnych
Zarząd One-2-One zaproponuje akcjonariuszom podczas walnego zgromadzenia 29 sierpnia skupienie do 20 proc. akcji własnych w celu umorzenia - poinformowała spółka w projektach uchwał na WZA.
Debiut giełdowy BGŻ może zostać przesunięty
W związku z niesprzyjającymi warunkami rynkowymi Ministerstwo Skarbu Państwa (MSP) może odłożyć giełdowy debiut banku BGŻ nawet na połowę przyszłego roku, wynika z czwartkowej wypowiedzi wiceministra skarbu, Michała Chyczewskiego.
Kosmetyczne wzrosty na GPW
Główne indeksy GPW kosmetycznie wzrosły w czwartek na koniec sesji, choć przez cały dzień były pod kreską.
Mocny spadek zysku grupy PZU
Zysk netto grupy PZU w pierwszym półroczu 2008 roku spadł r/r o 49,2 proc., do 1,33 mld zł - poinformowała spółka w czwartkowym komunikacie.
Linki: Strona g³ówna