Z Wikipedii

witeryt

Witeryt (witheryt) - minerał z gromady węglanów. Należy do grupy minerałów bardzo rzadkich.
Nazwany od imienia W. Witheringa, ang. botanika i mineraloga, odkrywcy tego minerału.

[edytuj] Właściwości

• Wzór chemiczny : BaCO₃ – węglan baru
• Układ krystalograficzny : rombowy (kryształy zbliźniaczone w formie pseudoheksagonalnych piramid)
• Twardość w skali Mohsa : 3,5
• Gęstość : 4,27 do 4,35 g/cm³
• Łupliwość : niewyraźna
• Rysa : biała
• Przełam : nierówny, muszlowy
• Barwa : biała, także bezbarwny; szary i żółtobiały, niekiedy zielony.
• Połysk - szklisty lub matowy, na przełamie żywiczny

Bardzo często tworzy zbliźniaczenia kryształy przyjmują postać bipiramidy heksagonalnej lub słupa o przekroju sześcioboku. Kryształy bardzo często maja równoległe do podstawy prążkowanie. Dobrze wykształcone kryształy narosłe występują w druzach w formie szczotek krystalicznych. Występuje w skupieniach zbitych, ziarnistych, promienistych, groniastych, naciekowych. Tworzy też naskorupienia. Tworzy kryształy mieszane z aragonitem, cerusytem, stroncjanitem. Z węglanem wapnia tworzy roztwór stały zwany alsonitem. Jest kruchy, przezroczysty do przeświecającego. Rozpuszcza się w zimnym, rozcieńczonym kwasie solnym – wywołuje gwałtowne „burzenie się” (wydziela dwutlenek węgla). Jest trujący. W świetle ultrafioletowym wykazuje efekt fluorescencji – świeci białoniebieskim światłem. Barwi płomień na żółtozielono (zawartość baru).

[edytuj] Występowanie

Powstaje w stosunkowo niskich temperaturach, jest typowym minerałem żył hydrotermalnych. Najczęściej występuje w złach lub gniazdach kruszcowych w paragenezie z z barytem, kalcytem, fluorytem, galeną, sfalerytem. Bywa spotykany w utworach metamorficznych.

Miejsca występowania: USA – Kalifornia, Illinois, Kentucky, Wielka Brytania, Rosja, Austria, Francja, Japonia, Niemcy.

W Polsce został stwierdzony w okolicach Tarnowskich Gór na Górnym Śląsku, na Suwalszczyźnie w rejonie Tajna.

   

Zobacz galerię na Wikimedia Commons:
Witeryt

[edytuj] Zastosowanie

• jako ruda baru wówczas gdy tworzy duże złoża.
• wykorzystuje się go również do wytwarzania specjalnych rodzajów szkła optycznego.
• jako trutka na szczury
• ma znaczenie naukowe
• rzadko spotykany, wyjątkowo ceniony kamień kolekcjonerski (czasami szlifowany)

[edytuj] Bibliografia

• Nikodem Sobczak, Tomasz Sobczak; Wielka encyklopedia kamieni szlachetnych i ozdobnych, Warszawa, PWN, 1998, ISBN 83-01-12493-8
• Annibale Mottana, Rodlfo Crespi, Guiseppe Liborio; Minerały i skały. Przwodnik do rozpoznawania, Warszawa, wyd. MULTICO Oficyna Wydawnicza, 1998, ISBN 83-7073-193-7
• Minerały i kamienie szlachetne Warszawa, wyd. Horyzont Grupa Wydawnicza Bertelsmannn Media, 2002, ISBN 83-7311-317-7