Z Wikipedii

Wybory prezydenckie w USA w 1948 roku były jednymi z najdramatyczniejszych wyborów w najnowszej historii tego kraju. Choć w politycznym systemie amerykańskim liczą się dwie główne partie, zaś kandydaci spoza nich (lub zbuntowani, jak miało to miejsce w tym wypadku) nie maja szans, na zajęcia miejsca w Białym Domu, lecz potrafią swym startem wprowadzić mnóstwo zamieszania, które nieraz przeważało szalę na korzyść któregoś z tych głównych.

Rozkład głosów w kraju

[edytuj] Nominacje

[edytuj] Partia Demokratyczna

Mimo swej niepopularności urzędujący (od śmierci Franklina Delano Roosevelta w kwietniu 1945 roku) prezydent Harry Truman zdecydował ubiegać się o własną, czteroletnią kadencję. Nie miał konkurentów w prawyborach. Kandydatem na urząd wiceprezydenta został Senator Alben Barkley z Kentucky. Barkley miał wówczas skończone 71 lat i był najstarszym kandydatem na urząd wiceprezydenta.

Część demokratów bezskutecznie starała się pozyskać kandydaturę generała Dwighta D. Eisenhowera

[edytuj] Partia Postępowa

Wielu demokratów nie było zadowolonych z polityki Trumana. Zaliczało się do nich najbardziej lewicowe skrzydło, które swoim kandydatem, wbrew machinie partyjnej, naznaczyło byłego wiceprezydenta podczas trzeciej (1941-1945) kadencji Roosevelta Henry'ego Wallace'a, który w latach 1933-1940 był też sekretarzem rolnictwa. Kandydatem Partii Postępowej (bo pod takim szyldem ten odłam szedł do wyborów) na urząd wiceprezydenta został Glen H. Taylor z Idaho.

[edytuj] Demokraci Praw Stanowych (Dixiecrat)

Wielu zwolenników segregacji rasowej i wrogów równouprawnienia murzynów z południa krajów, gdzie tradycyjnie dominowała Partia Demokratyczna, również postanowiła wystawić własnego kandydata. Został nim James Strom Thurmond, gubernator stanu Karolina Południowa, zaś kandydatem na człowieka nr 2 gubernator Missisipi Fielding L. Wright.

[edytuj] Partia Republikańska

Cztery lata temu, w roku 1944, republikanie wystawili jako przeciwnika Roosevelta gubernatora Nowego Jorku Thomasa Deweya, któremu partnerował gubernator Ohio John W. Brickner. Roosevelt wygrał wtedy walkę o czwartą, bezprecedensową, kadencję. Ale Dewey zdobył najwięcej głosów z ramienia swej partii od czasów Herberta Hoovera w roku 1928. Sądzono więc, że bez trudu pokona niepopularnego Trumana. Kandydatem na wiceprezydenta był gubernator Kalifornii Earl Warren.

[edytuj] Prawybory

Od początku trójką faworytów byli Dewey, senator Robert Taft z Ohio, lider konserwatywnego i izolacjonistycznego skrzydła oraz były liberalny gubernator Minnesoty Harold Stassen (wygrał wiele prawyborów i sondaże pokazywały, że może wygrać z Trumanem).

W kampanii Taft krytykował zarówno lewicową politykę demokratów w sprawach wewnętrznych (New Deal) i obiecywał jej "odwrócenie", jak i zagraniczną (obecność w Europie, Plan Marshalla).

Innymi kandydatami byli senator i jego przewodniczący pro tempore Arthur H. Vandenberg z Michigan, generał Douglas MacArthur, spiker Izby Reprezentantów Joseph W. Martin oraz gubernator Warren.

[edytuj] Rezultat

Wszystkie ośrodki badań opinii publicznej jednoznacznie przewidywały wysokie zwycięstwo Deweya. Nowojorski Time miał już nawet przygotowaną okładkę z tytułem Prezydent Dewey. Zaś wychodząca nazajutrz pod dniu wyborów Chicago Tribune oznajmiła Dewey pokonał Trumana. Była to największa porażka ośrodków badań opinii publicznej w historii USA.

[edytuj] Szczegółowe wyniki

Na prezydenta:

Na wiceprezydenta

[edytuj] Notka

Demokraci zdobili też przewagę w obu izbach Kongresu.

p â€¢ d â€¢ e

Wybory na urząd Prezydenta Stanów Zjednoczonych

1789 • 1792 • 1796 • 1800 • 1804 • 1808 • 1812 • 1816 • 1820 • 1824 • 1828 • 1832 • 1836 • 1840 • 1844 • 1848 • 1852 • 1856 • 1860 • 1864 • 1868 • 1872 • 1876 • 1880 • 1884 • 1888 • 1892 • 1896 • 1900 • 1904 • 1908 • 1912 • 1916 • 1920 • 1924 • 1928 • 1932 • 1936 • 1940 • 1944 • 1948 • 1952 • 1956 • 1960 • 1964 • 1968 • 1972 • 1976 • 1980 • 1984 • 1988 • 1992 • 1996 • 2000 • 2004 • 2008

Kolegium Elektorów Stanów Zjednoczonych