Znaczenie biologiczne pierwiastków - Google

Znaczenie biologiczne pierwiastków

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj

Życie, takie jakie istnieje na Ziemi, opiera się na związkach chemicznych, w skład w których wchodzi wiele pierwiastków. Pierwiastki niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmów żywych są w biologii nazywane biogenami.

Najważniejsze biogeny to węgiel, wodór, azot i tlen, wchodzące w skład białek, kwasów nukleinowych i wielu innych związków organicznych.

Kolejnymi kluczowymi pierwiastkami są fosfor w postaci utlenionej, którego związki tworzą system energetyczny komórki oraz wchodzą w skład kwasów nukleinowych i siarka, wchodząca w skład dwóch aminokwasów – cystyny i metioniny. Mostki dwusiarczkowe w białkach, powstające z połączenia pary cystyn wchodzących w ich skład, rozszerzają znacznie możliwości przestrzennej konfiguracji białek.

Pozostałe pierwiastki nie wchodzą w skład tak kluczowych związków, są jednak ważne dla wielu procesów życiowych. Ich ilość w organizmie człowieka jest niewielka ale mają istotny wpływ na jego prawidłowy rozwój i funkcjonowanie.

Spis treści

[edytuj] Makroelementy

Mianem makroelementów (makrominerałów) określa się pierwiastki, których dobowe zapotrzebowanie w diecie człowieka przekracza 100 mg na dobę[1][2].

Zalicza się do nich: fosfor, wapń, magnez, chlor, potas, sód[1][2].

[edytuj] Mikroelementy

Mikroelementy, mikroskładniki, pierwiastki śladowe - pierwiastki chemiczne występujące w bardzo małych (śladowych) ilościach w organizmach roślinnych i zwierzęcych. U ludzi zapotrzebowanie na te pierwiastki wynosi poniżej 100 mg na dobę[1][2].

Niedobór lub nadmiar tych pierwiastków może prowadzić do zaburzeń fizjologicznych. Składniki mineralne są niezbędne w ustroju do celów budulcowych (szczególnie w tkance kostnej), wchodzą w skład: płynów ustrojowych, niektórych enzymów, związków wysokoenergetycznych itp. Wywierają również wpływ na regulację czynności narządowych i ogólnoustrojowych.

Do mikroelementów zalicza się: jod, żelazo, fluor, kobalt, miedź, chrom, cynk, mangan, molibden, selen[1][2].

[edytuj] Ultraelementy

Trzecią grupą pierwiastków są ultraelementy, są to pierwiastki występujące w ilościach kilku μg na gram masy ciała. Zaliczamy do nich: rad, srebro, złoto, platyna. Są to aktywatory enzymów procesów metabolicznych.

[edytuj] Ważniejsze mikro- i makroelementy u człowieka

Nazwa
Występowanie w produktach spożywczych
Funkcje
Ważniejsze skutki niedoboru
Wapń, Ca Fosfor, P Mleko i jego przetwory, żółtka jaj, ryby, fasola Budulcowa kości i zębów oraz regulacyjna (bierze udział w procesie krzepnięcia krwi - tzw. IV czynnik - i przewodnictwie impulsów nerwowych) Niedostateczna mineralizacja kośćca.
Chlor, Cl Sól kuchenna Wraz z jonami sodu i potasu odpowiedzialny jest za równowagÄ™ wodnomineralnÄ….  
Magnez, Mg Orzechy, fasola, groch, chleb razowy (ciemny), ryby, mleko, kakao Głównie regulacyjna (przewodnictwo nerwowe i in.) Wzmożona aktywność układu nerwowo-mięśniowego (drżenia mięśniowe, kurcze, drętwienie, drgawki), rzadziej: osłabienie mięśni, zaburzenia rytmu serca, apatia.
Żelazo, Fe Wątroba, jaja, mięso, ryby, owoce, pełne ziarna zbóż, niektóre wody mineralne (Krynica, Żegiestów, Muszyna, Rabka, Kudowa, Polanica) Składnik hemoglobiny i mioglobiny. Niedokrwistość (Anemia)
Fluor, F Herbata, ryby morskie, woda pitna Wzmacnia zęby, występuje w kośćcu Zwiększa podatność na próchnicę zębów
Jod, I Ryby, wątroba,nabiał, warzywa (kapusta, szpinak), ziemniaki, produkty zbożowe sól jodowana Niezbędny do wytwarzania tyroksyny Wole. U dzieci matołectwo.

[edytuj] Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 Instytut Å»ywnoÅ›ci i Å»ywienia : Normy żywienia
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 [Murray Robert, Granner Daryl, Mayes Peter, Rodwell Victor: Biochemia Harpera. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa, 1995 (wydanie III). ISBN 83-200-1798-X]

Unikalny cmentarz ugrofiński
Archeolodzy odkryli w okolicach miasta Suzdal w Rosji unikalne miejsce pochówku członków plemienia Ugrofinów, pochodzące z początków I tysiąclecia n.e. - donosi serwis internetowy icRussia.
Soczewki kontaktowe z elektronikÄ…
Opracowano prototyp nowoczesnych soczewek kontaktowych, w których wnętrzu zatopiony jest układ elektroniczny oraz diody LED. Jest to przysłowiowy "kamień milowy" dla dziedziny nauki, która zajmuje się miniaturyzacją układów scalonych, donosi "LaserFocusWorld".
Groźny detoks
Pewna Brytyjka doznała uszkodzeń mózgu po poddaniu się tzw. diecie "detoks", która wymagała picia dużych ilości płynów.
Pod lodami Arktyki 90 mld baryłek ropy
90 mld baryłek ropy i ilość gazu równa całym znanym jego zasobom w Rosji - na tyle oceniają amerykańscy eksperci rządowi zasoby Arktyki. Ich szacunki opisał w czwartek "Financial Times".
Twoje piersi tego nie lubiÄ…!
Kobiety, które noszą źle dobrane biustonosze, niszczą sobie piersi - alarmują naukowcy.
Linki: Strona g³ówna