Z Wikipedii

Zygmunt Florenty Wróblewski (ur. 28 października 1845 w Grodnie, zm. 16 kwietnia 1888 w Krakowie) - polski fizyk, członek Akademii Umiejętności (od 1880 r.), profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego (od 1882 r.).

Studia rozpoczął w Kijowie, jednak w wieku 18 lat przystąpił do powstania styczniowego. Na krótko został zesłany na Sybir. Studia ukończył w Berlinie, a dwa lata później w Monachium uzyskał tytuł doktora na podstawie badań z dziedziny elektryczności. Następnie odbył kilka podróży naukowych po Europie, nawiązując kontakty z czołowymi naukowcami europejskimi, oraz organizując sprzęt naukowy niedostępny w Polsce. W końcu osiadł w Krakowie, gdzie zaproponowano mu, jako już uznanemu naukowcowi, katedrę fizyki na UJ. Tam zaprzyjaźnił się z Karolem Olszewskim, z którym od tego czasu intensywnie współpracował. Przez wiele lat przyjaźnił się także z matematykiem Brunonem Abakanowiczem.

Zajmował się badaniem właściwości gazów i metali w niskich temperaturach, oraz dyfuzją gazów. Wyznaczył temperatury krytyczne szeregu gazów, w tym stałe krytyczne wodoru.

W roku 1882 jako pierwszy wytworzył klatrat dwutlenku węgla i zbadał jego podstawowe właściwości.

Wraz z Karolem Olszewskim - chemikiem i również profesorem UJ - dokonał w 1883 r. pierwszego na świecie skroplenia tlenu (5 kwietnia) i azotu (13 kwietnia), co było dużym wydarzeniem w ówczesnym świecie naukowym. Później obaj uczeni zestalili także dwutlenek węgla i alkohol. Użyli do tego celu kaskadowej metody skraplania gazów pod zmniejszonym ciśnieniem, w której kolejne skroplone i wrzące gazy obniżały temperaturę dla kolejnych skropleń w niższych temperaturach.

Wróblewski zmarł przedwcześnie w wieku 43 lat, w wyniku tragicznego wypadku, który miał miejsce późnym wieczorem 25 marca 1888, w jego laboratorium w gmachu Collegium Physicum, gdzie pracując nad swoją publikacją przy biurku rozlał sobie na ubranie zawartość lampy naftowej. W płonącym ubraniu wybiegł z gmachu, gdzie dopiero dwaj studenci ugasili pożar płaszczami. W wyniku rozległych oparzeń Zygmunt Wróblewski zmarł 16 kwietnia 1888 r. o godz. 7 rano. Leży pochowany na Cmentarzu Rakowickim.

Decyzją Międzynarodowej Unii Astronomicznej w 1976 roku imieniem Zygmunta Wróblewskiego został nazwany krater Wróblewski na Księżycu.

Bibliografia:

• M. Kucharski, Zygmunt Florenty Wróblewski. Szkic o życiu i twórczoÅ›ci, Wydawnictwo Uniwersytetu JagielloÅ„skiego, Kraków
• A. Hrynkiewicz, A. SzytuÅ‚a, Stulecie skroplenia skÅ‚adników powietrza, "PostÄ™py Fizyki", nr 36 (1), 41 (1985)

Premier o urlopie: może uda się "wyrwać" tydzień we wrześniu

Premier Donald Tusk poinformował, że poprosił ministrów swojego rządu o ograniczenie planów wakacyjnych. - Sam muszę dać przykład, ale nie wykluczone, że tydzień we wrześniu (na urlop) wyrwiemy - zaznaczył.

Projekt ustawy o licencjach prawniczych - do prac w komisji

Sejm skierował do Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka poselski projekt ustawy o licencjach prawniczych. Za wnioskiem o odrzucenie projektu było 37 posłów, przeciw 410, a 5 wstrzymało się od głosu.

"ZaskakujÄ…cy" sojusz SLD-PiS - "spisek" ws. kontroli PiS w TVP?

Prawdziwym przegranym jest SLD - w ten sposób premier Donald Tusk skomentował decyzję Sejmu, który podtrzymał prezydenckie weto do nowelizacji ustawy o radiofonii i telewizji, którą przygotowała PO.

Premier o głosowaniu w sprawie Kopacz: nie jestem zaskoczony

Premier Donald Tusk powiedział, że nie jest zaskoczony decyzją Sejmu, który nie zgodził się na odwołanie minister zdrowia Ewy Kopacz. Jak podkreślił, był dumny z wystąpienia minister Kopacz podczas debaty sejmowej.

Komorowski: niech teraz o media publiczne zatroszczy siÄ™ "dziwna koalicja"

Zdaniem marszałka Sejmu Bronisława Komorowskiego (PO), teraz - po podtrzymaniu przez Sejm weta prezydenta do noweli medialnej - troska o media publiczne "powinna spoczywać na dziwnej koalicji Jarosława Kaczyńskiego i Grzegorza Napieralskiego".

Linki: Strona g³ówna